Hoge Raad: niet-bezwaarmakers krijgen geen rechtsherstel Box 3
De Hoge Raad heeft beslist: wie destijds geen tijdig bezwaar maakte tegen de Box 3-aanslag over 2017-2020, krijgt alsnog geen rechtsherstel. Een streep door de hoop van een grote groep spaarders en beleggers.
Voor een grote groep Nederlandse spaarders en beleggers is een langgekoesterde hoop de bodem in geslagen. De Hoge Raad oordeelde op 25 juni 2026 dat mensen die destijds géén tijdig bezwaar maakten tegen hun Box 3-aanslag, alsnog geen aanspraak kunnen maken op rechtsherstel over de jaren 2017 tot en met 2020.
Waar ging de zaak over
Het Kerstarrest van eind 2021 stelde vast dat de Box 3-heffing onrechtmatig was, omdat de fiscus rekende met een fictief rendement in plaats van het rendement dat mensen daadwerkelijk hadden behaald. Belastingplichtigen die op dat moment tijdig bezwaar hadden gemaakt, kregen als gevolg daarvan recht op compensatie.
Daarna meldde zich echter ook een grote groep mensen die destijds géén bezwaar had ingediend, maar alsnog aanspraak wilde maken op datzelfde herstel. Om die vraag definitief te beantwoorden, selecteerde de staatssecretaris van Financiën vier proefprocedures, waarvan er twee op 25 juni 2026 door de Hoge Raad zijn beoordeeld in het kader van de zogeheten massaalbezwaarplusprocedure.
De kernvraag: hebben belastingplichtigen recht op vermindering van hun aanslag op basis van het Kerstarrest, ook als zij destijds niet of niet op tijd bezwaar maakten?
Het advies van de advocaat-generaal
Voorafgaand aan de uitspraak bracht advocaat-generaal Pauwels op 8 mei 2026 advies uit. Zijn conclusie: niet-bezwaarmakers hebben geen recht op teruggave van Box 3-heffing over de jaren 2017-2020. Hij adviseerde de Hoge Raad om de cassatieberoepen ongegrond te verklaren.
De uitspraak
De Hoge Raad volgde dat advies. De inspecteur hoeft niet uit eigen beweging (ambtshalve) de aanslag te verminderen van belastingplichtigen die niet tijdig bezwaar hadden gemaakt tegen hun Box 3-heffing over 2017 tot en met 2020. Ook zag de Hoge Raad geen reden om terug te komen op een eerdere uitspraak uit mei 2022, waarin al was vastgesteld dat het Kerstarrest gold als nieuwe jurisprudentie, en dus niet automatisch doorwerkt naar wie er destijds niet tegen in verweer kwam.
Voor deze specifieke groep belastingplichtigen is de juridische weg naar compensatie daarmee afgesloten.
Wat dit betekent
Deze uitspraak bevestigt een patroon dat door het hele Box 3-dossier loopt: de rechter erkent dat het systeem jarenlang oneerlijk uitpakte, maar begrenst wie daar daadwerkelijk van profiteert tot wie destijds formeel op tijd in actie kwam. Voor wie toen geen bezwaar indiende, vaak uit onbekendheid met de procedure, verandert er niets meer over die jaren.
De uitspraak staat los van de bredere hervorming van Box 3. De tegenbewijsregeling, die t/m 2027 geldt, en de geplande Wet werkelijk rendement box 3 per 2028 blijven ongewijzigd van kracht. Voor de jaren ná 2020 gelden bovendien andere regels dan voor de periode waar deze uitspraak over gaat.
Meer weten over hoe de tegenbewijsregeling wél nog ruimte biedt om rendement aan te vechten? Lees hier meer in het volledige Box 3-dossier.
