VS-blokkade Straat van Hormuz ingegaan: scheepvaart stort opnieuw in

De Amerikaanse blokkade van de Straat van Hormuz is maandag 13 april ingegaan om 16:00 Nederlandse tijd. Een functionaris van het Witte Huis bevestigde de inwerkingtreding. Scheepvaartverkeer door de cruciale waterweg stortte opnieuw in, na een kortstondig herstel op zondag.

Wat de blokkade precies inhoudt

CENTCOM heeft de reikwijdte van de blokkade nauwkeurig omschreven: de maatregel richt zich op schepen die Iraanse havens en kustgebieden aandoen, inclusief alle Iraanse havens aan de Arabische Golf en de Golf van Oman. Vrije doorvaart naar en van niet-Iraanse havens wordt formeel niet belemmerd.

Dat nuanceverschil is cruciaal, maar heeft de markt vooralsnog niet gerustgesteld. Verzekeraars en reders beschouwen het risico op escalatie als te groot om de route te bevaren, ook als hun bestemming geen Iraanse haven is. Het gevolg: het scheepvaartverkeer door de straat vertraagde scherp op maandag, nadat het zondag tijdelijk was hersteld.

CENTCOM bevestigde zaterdag al dat de VS mijnruimoperaties is begonnen om veilige doorvaart door de straat te garanderen.

Trump en het marineclaim

President Donald Trump publiceerde maandag een reeks berichten op Truth Social. Hij claimde dat de Iraanse marine volledig is vernietigd: "Iran's Navy is laying at the bottom of the sea, completely obliterated — 158 ships." Hij dreigde ook direct met geweld tegen Iraanse schepen die de blokkadelinie naderen: "If any of these ships come anywhere close to our BLOCKADE, they will be immediately ELIMINATED, using the same system of kill that we use against the drug dealers on boats at Sea. It is quick and brutal."

Trump noemde het Iraanse beleid rond de Straat van Hormuz "WORLD EXTORTION."

Islamabad-besprekingen mislukt

De directe aanleiding voor de blokkade is het mislukken van vredesbesprekingen in Islamabad dit weekend. Vicepresident JD Vance leidde de Amerikaanse delegatie. Het Iraanse kernprogramma bleek het onoverkomelijke struikelblok. Na het mislukken van het overleg kondigde Trump de blokkade aan.

Pakistan probeert beide partijen opnieuw aan tafel te krijgen voordat een deadline volgende week verloopt. Diplomatieke ruimte is er nog, maar die wordt snel kleiner.

Iran dreigt met escalatie

Iran noemde de blokkade illegaal en kwalificeerde die als piraterij. Generaal Reza Talaei-Nik, woordvoerder van het Iraanse ministerie van Defensie, stelde via staatsmedia Press TV: "Iran, based on clear and logical principles, is responsible for the security and management of the Strait of Hormuz. [Iran] will not allow any interference or aggression by U.S. or other foreign forces."

Iran voegde daaraan toe dat geen enkele haven in de Golf veilig zal zijn als het verkeer naar en van Iraanse havens wordt geblokkeerd. Die dreiging treft potentieel de gehele regio, van Koeweit tot de VAE, en vergroot het risico voor scheepvaart op de hele route.

Bredere context

De huidige situatie is het gevolg van een escalatiecyclus die begon op 28 februari 2026, toen Trump grootschalige gezamenlijke VS-Israëlische luchtaanvallen op Iraanse militaire en overheidsdoelen aankondigde. Trump stelde Iran vervolgens een deadline om de straat volledig te heropenen, schortte geplande aanvallen op infrastructuur twee weken op als Iran instemde, maar trok die opschorting in na het mislukken van Islamabad.

Gelijktijdig voert Israël grondoperaties en luchtaanvallen uit in Libanon tegen Hezbollah. Premier Netanyahu steunde een staakt-het-vuren met Iran maar maakte duidelijk dat Libanon niet onder die overeenkomst valt.

De Straat van Hormuz is het belangrijkste doorvoerpunt voor olie, kunstmest en tal van andere vitale goederen. Voor de bredere impact op consumentenprijzen, van brandstof tot supermarktproducten, verwijs ik naar het TIF-artikel van Thomas Mulder van 10 april: 'Hormuz-blokkade raakt niet alleen je tankbeurt, maar vrijwel alles wat je koopt.'

Wat volgt

Pakistan heeft aangekondigd te blijven bemiddelen met als deadline volgende week. Als die deadline verstrijkt zonder akkoord, heeft Trump verdere aanvallen op kritieke Iraanse infrastructuur aangekondigd. De eerstvolgende test is of nieuwe diplomatieke contacten voor die deadline tot stand komen.

Bronnen: CENTCOM, Trump Truth Social (13 april 2026), Press TV

Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie en vormt geen financieel, beleggings- of fiscaal advies. Today in Finance is geen beleggingsonderneming en beschikt niet over een vergunning als bedoeld in de Wet op het financieel toezicht (Wft). Raadpleeg altijd een gekwalificeerd financieel adviseur voordat je financiele beslissingen neemt. Today in Finance is niet aansprakelijk voor beslissingen genomen op basis van deze informatie.