De strijd om de Fed: Trump verliest het rentedebat, nu probeert hij de bestuurstafel over te nemen
Trump verliest het rentedebat, dus probeert hij de Fed-bestuurstafel over te nemen. Wat staat er op het spel voor markten?
Als de president de rente niet via beleid omlaag krijgt, probeert hij de mensen te vervangen die erover stemmen. Dat is de kern van wat er deze week speelde rond de Federal Reserve, na een Supreme Court-uitspraak die de positie van Fed-governor Lisa Cook tijdelijk beschermde maar tegelijkertijd een procedurele opening liet die Trump-bondgenoten gretig oppakken.
Wat het Hof deed, en wat het níet deed
Het Amerikaanse Supreme Court blokkeerde maandag het ontslag van Lisa Cook. De reden was procedureel: de regering-Trump had Cook niet de wettelijk vereiste gelegenheid gegeven om te reageren op de beschuldigingen die haar ontslag moesten rechtvaardigen. Die beschuldigingen, onder meer niet-bewezen aantijgingen van hypotheekfraude waarvoor nooit aanklachten zijn ingediend, overtuigden het Hof niet als grondslag voor een rechtmatig ontslag.
Cook omschreef de ontslagpoging in een verklaring als "an attempt to remove me on a manufactured pretext." De president reageerde donderdag bij CNBC. De uitspraak was procedureel, niet inhoudelijk, stelde Trump, en zijn regering zou een nieuwe poging starten. "We'll start the process and we'll do perfect process and perfect procedure."
Dat is precies wat Fed-watchers zorgen baart. Het Hof bevestigde de onafhankelijkheid van de centrale bank van de uitvoerende macht, maar de formulering was smal. Het vonnis schermt de Fed niet volledig af tegen toekomstige politieke aanvallen. Het geeft de regering-Trump eerder een routekaart dan een definitieve grens.
Het rentedebat dat Trump niet wint
Om te begrijpen waarom de druk op de Fed zo hoog oploopt, is het nodig terug te gaan naar de aanleiding. Trump keerde vorig jaar terug in het Witte Huis met een expliciete wens: lagere rente, sneller. Hij bekritiseerde oud-voorzitter Jerome Powell herhaaldelijk omdat de renteverlagingen zijns inziens te langzaam gingen.
Kevin Warsh, die Trump installeerde als nieuwe Fed-voorzitter, heeft die verwachting niet ingelost. De consensus onder waarnemers is dat Warsh dit jaar waarschijnlijk geen renteverlagingen doorvoert. De Fed opereert op basis van data over inflatie en arbeidsmarkt, niet op basis van Witte Huis-preferenties. Dat was altijd de kracht van de instelling en tegelijkertijd de bron van de spanning met de huidige regering.
Powell maakte het er niet makkelijker op door als gewoon governor aan te blijven na zijn termijn als voorzitter. Daarmee ontzegt hij Trump een extra benoeming, mogelijk tot 2028. De president krijgt niet de snelle hersamenstelling van het bestuur die hij voor ogen heeft.
De strijd verplaatst zich naar de stoelen
Dus verlegt de regering de tactiek. Ingewijden bevestigen dat topfunctionarissen en externe bondgenoten actief manieren verkennen om leden van de Fed Board of Governors te verwijderen, zodat er ruimte ontstaat voor presidentiële kandidaten. Cook blijft daarin een primair doelwit, maar ze is niet de enige.
Een tweede front is de Atlanta Fed. Er staat daar een vacature aan de top open, en minister van Financiën Scott Bessent benadert zijn netwerk actief voor kandidaten. Dat is geen bijzaak: de president van de Atlanta Fed stemt in 2027 mee over de beleidsrente en het bureau publiceert nauwlettend gevolgde analyses over economische groei. Invloed op die stoel is invloed op het beleid, ook als de Board of Governors intact blijft.
De strategie tekent zich af: als je de rente niet via de voorzitter kunt sturen, probeer je het via de stemverhoudingen bij de Federal Open Market Committee, het beleidscomité dat de rente vaststelt.
Waarom dit voor beleggers buiten Amerika telt
De geloofwaardigheid van de Fed is geen binnenlands debat. Ze raakt direct de dollar als wereldreservevaluta, de prijs van Amerikaans staatspapier en daarmee de risicoberekening van beleggers wereldwijd.
Decennia van datagestuurd, politiek-onafhankelijk rentebeleid hebben de Fed een reputatie gegeven die markten vertrouwen als anker. Een centrale bank die rente verlaagt op politiek bevel in plaats van op macro-economische gronden verliest dat anker. Markten weten dat; dat is ook waarom elke escalatie in dit conflict merkbaar is in dollarkoers en obligatierentes.
Dit speelt terwijl de wereldeconomie probeert te herstellen van een zware olieschok. De timing maakt de institutionele instabiliteit rond de Fed extra kostbaar.
Vooruitblik
De twee concrete volgende stappen om te volgen zijn duidelijk. De regering-Trump heeft aangekondigd een nieuw ontslagproces te starten tegen Lisa Cook, ditmaal met de procedurele vormvereisten die het Supreme Court eiste. Of dat stand houdt, zal opnieuw juridisch worden betwist.
Daarnaast wordt de invulling van de Atlanta Fed-vacature een eerste concrete test of de regering haar invloed daadwerkelijk kan uitbreiden naar de regionale presidenten die meestemmen over de rente. De resultaten van dat benoemingsproces worden naar verwachting dit najaar zichtbaar.
Bronnen: Supreme Court of the United States, Federal Reserve Board
Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie en vormt geen financieel, beleggings- of fiscaal advies. Today in Finance is geen beleggingsonderneming en beschikt niet over een vergunning als bedoeld in de Wet op het financieel toezicht (Wft). Raadpleeg altijd een gekwalificeerd financieel adviseur voordat je financiele beslissingen neemt. Today in Finance is niet aansprakelijk voor beslissingen genomen op basis van deze informatie.