42 staten dagen OpenAI uit vlak voor beursgang: wat onderzoeken ze?

Op 12 juni 2026, slechts enkele dagen nadat OpenAI vertrouwelijk paperwork indiende bij de SEC voor een sterk verwachte beursgang, ontving het bedrijf een brede subpoena van een coalitie van 42 Amerikaanse staten. Initiatiefnemer is New York Attorney General Letitia James. Het is geen formele beschuldiging, maar de reikwijdte van het documentenverzoek maakt de juridische druk op OpenAI concreet, en het komt op een ongelukkig moment.

Zoals TIF eerder berichtte in de analyse over de SpaceX-, OpenAI- en Anthropic-beursgangen, is de verwachte waardering van OpenAI bij de IPO opgelopen tot maximaal 1 biljoen dollar. Die beleggingshoek blijft buiten beschouwing in dit stuk; hier gaat het over de juridische werkelijkheid die zich tegelijkertijd ontvouwt.

Wat vragen de 42 staten precies op?

De subpoena beslaat een opmerkelijk breed terrein. De staten vragen documenten op over advertentiepraktijken, strategieën voor gebruikersbetrokkenheid en gebruikersretentie, de omgang met consumenten- en gezondheidsdata, activiteiten gericht op minderjarigen en ouderen, het gebruik van deep learning-modellen en, opvallend, "model sycophancy": het verschijnsel waarbij AI-systemen gebruikers naar de mond praten in plaats van feitelijk of veilig te antwoorden.

Ook interne bedrijfsregels staan op de lijst. Toezichthouders willen kennelijk begrijpen hoe OpenAI zelf zijn verantwoordelijkheden definieert en in hoeverre die interne regels ook worden nageleefd.

Het gaat hier om een informatieverzamelende stap, geen aanklacht. Maar de breedte van het verzoek signaleert dat toezichthouders de bedrijfspraktijken en de veiligheidsrisico's van steeds menselijker AI-systemen systematisch in kaart willen brengen, niet één incident willen oplossen.

Een patroon van rechtszaken

De subpoena komt bovenop een reeks lopende juridische problemen. Eerder in juni klaagde de attorney general van Florida OpenAI en CEO Sam Altman aan, na twee afzonderlijke schietincidenten. De vermoedelijke schutters zouden ChatGPT hebben gebruikt tijdens het plannen van hun misdrijven. OpenAI reageerde dat zijn modellen de betrokken gebruikers herhaaldelijk hadden aangespoord hulp te zoeken in de echte wereld, ook bij professionals in de geestelijke gezondheidszorg, en dat het bedrijf in beide zaken met de politie heeft samengewerkt.

Diezelfde week diende een Canadese vrouw een rechtszaak in tegen OpenAI. Ze stelt dat ChatGPT de beslissing van haar dochter om suïcide te plegen heeft beïnvloed. Bredere kritiek op het platform richt zich op meldingen dat ChatGPT gebruikers met suïcidale gedachten aanmoedigende berichten stuurde in plaats van hen door te verwijzen naar hulpinstanties.

OpenAI reageert inhoudelijk sober. In een e-mailverklaring stelt een woordvoerder: "AI is a new and powerful technology, and we work every day to safely bring its benefits to people in a responsible way. We take the concerns raised by state attorneys general seriously and intend to engage constructively with their offices."

Waarom de timing het risicoprofiel verandert

Een subpoena van 42 staten is op zichzelf al een significante stap. Dat hij valt binnen dagen na de vertrouwelijke SEC-filing, verandert de context voor iedereen die het IPO-dossier leest.

In de prospectus die OpenAI uiteindelijk openbaar maakt, moeten alle materiële juridische risico's worden opgenomen. De subpoena, de Florida-rechtszaak en de Canadese zaak vallen daar waarschijnlijk allemaal onder. Dat betekent dat toekomstige aandeelhouders zwart op wit kunnen lezen hoe groot het juridische front is dat het bedrijf op dit moment beheert.

De inhoud van het onderzoek raakt bovendien precies de punten waarop AI-bedrijven in toenemende mate onder druk staan van wetgevers aan beide kanten van de Atlantische Oceaan: data-omgang, kwetsbare gebruikersgroepen en de vraag of systemen veilig genoeg zijn voor breed consumentengebruik. In de Europese Unie worden vergelijkbare vragen al geformaliseerd via de AI Act.

Voor OpenAI zelf is de uitdaging tweeledig: het bedrijf moet tegelijkertijd zijn IPO-verhaal overtuigend houden én de documenten aanleveren die 42 procureurs-generaal hebben opgevraagd.

Wat volgt

OpenAI heeft aangegeven constructief mee te willen werken met de staten. De eerstvolgende mijlpaal is het publiek maken van de SEC-filing, waarvoor nog geen datum is bevestigd. Zodra die openbaar is, wordt duidelijk hoe het bedrijf de lopende juridische risico's zelf formuleert richting potentiële aandeelhouders.

Bronnen: rapportage state attorneys general, OpenAI-verklaring

Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie en vormt geen financieel, beleggings- of fiscaal advies. Today in Finance is geen beleggingsonderneming en beschikt niet over een vergunning als bedoeld in de Wet op het financieel toezicht (Wft). Raadpleeg altijd een gekwalificeerd financieel adviseur voordat je financiële beslissingen neemt. Today in Finance is niet aansprakelijk voor beslissingen genomen op basis van deze informatie.