Eerste bitcoin-ETF ooit gestopt: kapitaal trekt naar AI in plaats van crypto
Hashdex sluit zijn bitcoin-ETF nu beleggers massaal overstappen naar AI-fondsen. Wat dat zegt over de nieuwe kapitaalrotatie.
Nog geen week nadat bitcoin-ETF's vijf dagen op rij instroom noteerden, komt de tegenslag van de andere kant. Hashdex sluit zijn spot bitcoin ETF DEFI na 17 augustus 2026, meldt CoinDesk. Het is naar alle waarschijnlijkheid de eerste keer dat een Amerikaans fonds dat bitcoin direct aanhoudt, wordt geliquideerd.
Dat is een opvallende omkering. Vorige week beschreef TIF nog hoe bitcoin-ETF's vijf instroomdagen op rij optekenden als het ontbrekende stuk in de rally. Die momentum-opbouw blijkt fragiel: onder de oppervlakte van de categorie als geheel speelt zich een heel ander verhaal af bij de kleinere spelers, en dat verhaal wijst nu naar de uitgang.
Waarom DEFI het eerst omvalt
DEFI is met 14,7 miljoen dollar aan netto-activa de kleinste van alle Amerikaanse spot bitcoin ETF's. Wisdom Tree's BTCW, de nummer twee van onderop, heeft 142,4 miljoen dollar, bijna tien keer zoveel. Marktleider BlackRock's IBIT beheert 47,08 miljard dollar, drieduizend keer de omvang van DEFI, blijkt uit cijfers van CoinDesk.
Hashdex noemt bij de aankondiging een combinatie van factoren: het beheerd vermogen van het fonds, de liquiditeit, operationele kosten, beleggersinteresse en de positie van DEFI binnen het bredere productaanbod van het bedrijf. Er zijn eerder al bitcoin futures-ETF's gesloten, zoals VanEck's XBTF in 2024, maar dit is de eerste keer dat het een spot-fonds treft, een fonds dat bitcoin zelf aanhoudt in plaats van derivaten.
De timing is veelzeggend. De Amerikaanse spot bitcoin ETF's werden in januari 2024 voor het eerst goedgekeurd en groeiden aanvankelijk in hoog tempo. Twee jaar later blijkt dat succes zeer ongelijk verdeeld: een handvol grote namen trekt vrijwel al het kapitaal aan, terwijl de staart van de categorie langzaam uitdunt.
Drie maanden uitstroom tegenover 39% AI-winst
De cijfers achter de trend zijn hard. Als groep noteerden Amerikaanse bitcoin-ETF's in elk van de afgelopen drie maanden netto-uitstroom, gebaseerd op data van SoSoValue die CoinDesk aanhaalt. Dat is precies de periode waarin geld richting AI-fondsen stroomde.
BlackRock's iShares Future AI & Tech ETF steeg in diezelfde periode, tot en met juli, 39% en groeide naar 3,6 miljard dollar aan activa, meldt CoinDesk op basis van cijfers van iShares. De cryptomarkt deed het tegenovergestelde: de CoinDesk 20 Index, die de grootste cryptovaluta volgt, daalde in die periode ongeveer 36%.
Vetle Lunde, hoofd onderzoek bij K33 Research, vatte de stemming in juni al samen in een rapport van zijn onderzoeksbureau: "Much of the market views the opportunity cost of holding BTC as too high while anything AI-related soars." Vrij vertaald: wie nu bitcoin aanhoudt, loopt volgens veel beleggers te veel rendement mis op wat AI wel biedt.
Die opportunity cost verklaart waarom kapitaal niet zozeer uit crypto vlucht als wel verschuift. Het is geen paniekverkoop op fundamentele twijfel aan bitcoin, maar een relatieve afweging: waar levert een dollar de komende maanden het meeste op?
Geen ondergang, wel een duidelijke verschuiving
Dat de kleinste ETF in de categorie sluit, betekent niet dat de categorie zelf implodeert. IBIT groeit onverminderd door en blijft met 47,08 miljard dollar de dominante speler. Het signaal zit in de concentratie: kapitaal trekt zich terug bij de marginale spelers en AI-alternatieven eerder dan dat het de sector volledig verlaat.
Die volatiliteit is dagelijkse realiteit in de categorie. Op 31 juli noteerden Amerikaanse spot bitcoin ETF's nog 265,4 miljoen dollar aan netto-uitstroom, aangevoerd door IBIT (122,7 miljoen dollar) en Fidelity's FBTC (54,8 miljoen dollar), een dag na een instroomdag van 233,1 miljoen dollar op 30 juli, meldt Bitcoin.com News. Zulke schommelingen van dag tot dag horen bij de categorie, maar de driemaands-trend als geheel wijst nu al langer in dezelfde richting.
Ter illustratie van de onderliggende marktbeweging: bitcoin noteert volgens TIF-marktdata op 55.208,00 euro, 1,49% hoger over de afgelopen 24 uur. Dat cijfer relativeert het verhaal niet, het onderstreept juist dat de prijs zelf zich kan herstellen terwijl de ETF-instroom structureel achterblijft. Prijs en fondsstromen bewegen niet altijd synchroon.
Volgende meetpunt: augustus-cijfers SoSoValue
Hashdex' DEFI sluit definitief na 17 augustus 2026. De echte vraag is of de driemaands-uitstroomtrend bij de bredere categorie doorzet in augustus, of dat de vijf instroomdagen van eind juli een tussentijdse ommekeer inluidden die zich herhaalt. De volgende maandcijfers van SoSoValue geven daar het eerste harde antwoord op.
Cryptovaluta zijn niet gereguleerd en zeer volatiel. Je kunt je volledige inleg verliezen.
Informatief, geen financieel of beleggingsadvies. Today in Finance heeft geen Wft-vergunning; raadpleeg voor geldbeslissingen altijd een gekwalificeerd adviseur.
