Bybit klaagt Noord-Korea aan: eerste crypto-exchange die een staat civiel vervolgt
Bybit sleept Noord-Korea voor de Amerikaanse rechter na de grootste crypto-diefstal ooit. Wat betekent dit precedent voor gestolen digitale activa?
Een privébedrijf dat een soevereine staat voor de rechter sleept en wint, in elk geval voorlopig. Dat is wat er deze week gebeurde toen cryptobeurs Bybit een civiele rechtszaak aanspande tegen Noord-Korea, met als resultaat dat een Amerikaanse federale rechter de handel in gestolen crypto-activa blokkeerde nog voordat de zaak inhoudelijk is behandeld.
Bybit, 's werelds op één na grootste cryptobeurs qua handelsvolume, heeft op 7 augustus 2026 een aanklacht ingediend bij het U.S. District Court for the District of Columbia. Gedaagden zijn de Democratic People's Republic of Korea (DPRK) zelf, haar militaire inlichtingendienst Reconnaissance General Bureau (RGB), en de aan Noord-Korea gelieerde hackersgroep Lazarus Group, meldt Bybit in een persbericht via PRNewswire.
Wat de rechter toekende
De rechtbank ging verder dan alleen de zaak in behandeling nemen. Ze verleende een preliminary injunction, een voorlopige bevriezingsorder, die de verhandeling of verspreiding van geïdentificeerde gestolen activa verbiedt zolang de procedure loopt. De order richt zich tegen nog onbekende houders van de fondsen, in de dagvaarding aangeduid als John Doe-gedaagden, voor het geval de activa via tussenpersonen zijn doorgesluisd.
Opvallend is de motivering. De rechtbank oordeelde dat Bybit "a likelihood of success on the merits" heeft aangetoond, oftewel een reële kans om de zaak inhoudelijk te winnen. Bij een eerdere tijdelijke beperkende order omschreef de rechter de onderliggende hack al als "one of the largest cryptocurrency thefts in history", aldus het persbericht.
De hack: 1,5 miljard dollar via een softwarelek
De aanleiding dateert van 21 februari 2025. Aanvallers buitten toen een kwetsbaarheid uit in de supply chain van Safe{Wallet}, de multisig-software die Bybit gebruikte om transacties te autoriseren. Het resultaat: ongeveer 1,5 miljard dollar aan Ethereum, ruim 400.000 ETH en stETH, verdween van het platform. Het gaat om de grootste diefstal ooit bij een cryptobeurs, meldt CoinDesk.
De FBI schreef de aanval binnen enkele dagen toe aan Noord-Koreaanse actoren, als onderdeel van een breder patroon van door de staat gesponsorde cyberoperaties, meldt Cryptobriefing. Anderhalf jaar later is de hack zelf dus geen nieuws meer. Wat wel nieuw is: het instrument dat Bybit nu inzet om geld terug te krijgen.
Waarom een civiele zaak naast strafrechtelijk onderzoek
Strafrechtelijke vervolging van een staat als Noord-Korea is in de praktijk een doodlopende weg. Er is geen uitleveringsverdrag, geen samenwerkende justitiële autoriteit in Pyongyang, en sancties tegen het land bestaan al jaren zonder dat ze de Lazarus Group hebben gestopt. Strafrecht blijft daarmee het domein van overheden, met alle geopolitieke beperkingen van dien.
Een civiele procedure werkt anders. Het doel is niet iemand vervolgen, maar eigendom terugvorderen. Een Amerikaanse rechter kan een bevriezingsorder opleggen die wereldwijd effect kan sorteren zodra gestolen activa via een Amerikaanse of internationaal opererende partij worden verhandeld, ongeacht of de oorspronkelijke dader ooit voor een rechtbank verschijnt. Voor een cryptobeurs die honderden miljoenen kwijt is, is dat civiele spoor een aanvullend wapen naast, niet in plaats van, het strafrechtelijke traject dat bij de FBI en andere overheidsinstanties ligt.
Bybit-CEO Ben Zhou noemt de rechtszaak dan ook onderdeel van een meersporige herstelstrategie: coördinatie met andere platforms om verdachte transacties te signaleren, financiële prikkels voor wie gestolen fondsen teruggeeft, en nu civiele rechtsgang in de Verenigde Staten, aldus Cryptobriefing.
Een patroon van 6,75 miljard dollar
De Bybit-hack staat niet op zichzelf. Hij vormde het grootste deel van de 2,02 miljard dollar aan crypto die Noord-Korea in 2025 stal. Cumulatief hebben Noord-Koreaanse hackers volgens data van Chainalysis, aangehaald door CoinDesk, inmiddels 6,75 miljard dollar aan cryptovaluta buitgemaakt.
Dat geld verdwijnt niet in een zwart gat. Het land wordt breed verondersteld deze buitgemaakte crypto in te zetten voor de financiering van zijn wapenprogramma, een omzeiling van internationale sancties die conventionele geldstromen naar Noord-Korea grotendeels hebben afgesneden. Crypto is daarmee niet alleen een doelwit voor Pyongyang, maar een verdienmodel geworden dat buiten het traditionele financiële systeem om loopt.
Dat verklaart ook waarom deze rechtszaak verder reikt dan de zaak Bybit alleen. Als een Amerikaanse rechtbank een precedent zet waarin bevriezingsorders tegen een staat en diens inlichtingendienst standhouden, ontstaat er een sjabloon dat andere gehackte platforms kunnen volgen. Voor Noord-Korea zou dat betekenen dat witwassen via internationale exchanges risicovoller wordt, ook zonder dat er ooit een strafzaak tegen een individuele hacker wordt gevoerd.
Het vervolg van de zaak
De preliminary injunction is voorlopig: de zaak zelf moet nog inhoudelijk worden behandeld voor het U.S. District Court for the District of Columbia. Tot die tijd blijft de bevriezingsorder van kracht en kan Bybit, samen met onderzoekers die blockchain-transacties volgen, proberen te achterhalen waar de resterende gestolen activa zich bevinden. Hoe de rechtbank omgaat met een gedaagde staat die zich niet zal verdedigen, wordt een van de bepalende vragen in het vervolg van deze procedure.
Cryptovaluta zijn niet gereguleerd en zeer volatiel. Je kunt je volledige inleg verliezen.
Informatief, geen financieel of beleggingsadvies. Today in Finance heeft geen Wft-vergunning; raadpleeg voor geldbeslissingen altijd een gekwalificeerd adviseur.
