VS beschuldigt ASML: EUV-machine mogelijk in China beland

Amerikaans minister van Handel Howard Lutnick heeft in recente gesprekken met het senior management van ASML zijn zorg geuit dat een van de meest geavanceerde machines van het bedrijf mogelijk in China terecht is gekomen. Het gaat om een EUV-lithografiemachine, het kroonjuweel van de Nederlandse chipsector, dat China officieel nooit mocht ontvangen. Dat meldt Bloomberg News op 19 juni 2026, op basis van ingewijden. Het is de grootste confrontatie die ASML tot nu toe heeft met de regering-Trump.

Één nuance is hier direct van belang: of er daadwerkelijk een EUV-machine in China staat, is niet bevestigd. Lutnick uitte een zorg, geen vastgesteld feit. Noch ASML noch het Amerikaanse ministerie van Handel heeft publiekelijk gereageerd op de berichten.

Waarom EUV het kroonjuweel is dat China nooit mocht hebben

ASML is wereldwijd de enige producent van EUV-lithografiemachines. Die machines gebruiken extreem ultraviolet licht om schakelingen van nanometer-formaat op siliciumschijven te etsen, een vereiste stap voor de productie van de meest geavanceerde chips ter wereld. Bedrijven als TSMC, Samsung en Intel gebruiken ze om processors te maken voor klanten als Nvidia en Apple.

China mag deze machines al jaren niet ontvangen. De exportbeperkingen dateren van de eerste ambtstermijn van Donald Trump, toen Washington begon met het systematisch inperken van technologietransfer naar China op het gebied van geavanceerde halfgeleiders. Nederland coördineerde mee: de Nederlandse exportvergunning voor EUV-systemen naar China werd nooit verleend. ASML leverde China uitsluitend oudere DUV-machines (deep ultraviolet), en ook die export werd de afgelopen jaren steeds verder ingeperkt.

Het bezit van een EUV-machine zou China in staat stellen een generatiekloof in chipproductie te verkleinen die Washington en zijn bondgenoten met precisie en aanzienlijke politieke inspanning hebben gecreëerd. Dat maakt de beschuldiging, als die klopt, politiek explosief.

Wat Bloomberg meldt en wat niet bevestigd is

Volgens ingewijden die Bloomberg spraken, heeft Lutnick zijn zorgen in een reeks recente gesprekken overgebracht aan ASML-leiders. De beschuldiging houdt in dat een van ASML's meest geavanceerde systemen, vermoedelijk een EUV-machine, in strijd met de exportcontroles in Chinese handen terecht zou zijn gekomen.

Hoe dat zou zijn gebeurd, via welke route, welke partij of welk land als tussenstap heeft gediend, is op basis van de beschikbare informatie niet duidelijk. Bloomberg baseert zich op anonieme bronnen; er is geen officieel persbericht van ASML of het Amerikaanse Department of Commerce beschikbaar. Beide partijen hebben publiekelijk nog niets gezegd.

Het is niet de eerste keer dat Washington ASML-export naar China kritisch bekijkt. Maar een directe beschuldiging vanuit het hoogste handelsniveau aan het adres van ASML zelf is een andere orde van ernst.

ASML tussen Washington en Beijing

Voor ASML staat er structureel veel op het spel. Het bedrijf opereert al jaren in een spanningsveld: China was tot voor de exportverscherpingen een substantiële afzetmarkt voor DUV-systemen, terwijl de VS eisen dat ASML China's toegang tot de meest geavanceerde technologie blokkeert.

Die positie is ingewikkeld. ASML is een Nederlands bedrijf, gebonden aan Nederlandse en Europese exportregelgeving, maar de kern van zijn technologie is deels gebouwd op Amerikaans intellectueel eigendom en Amerikaanse componenten. Dat geeft Washington invloed op de exportpolitiek, ook zonder directe jurisdictie.

Als de beschuldiging van Lutnick serieuze grond heeft, staat ASML voor een scenario dat zijn reputatie als betrouwbare exportpartner voor Washington direct raakt. En voor de Nederlandse overheid is er een bredere vraag: in hoeverre kan Nederland zijn eigen handelsbeleid voeren als de VS zijn meest strategische exporteur rechtstreeks aanspreekt over compliancerisico's?

Wat volgt

De komende dagen zal de druk op ASML en het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Handel toenemen om publiekelijk te reageren. Zolang noch ASML noch het Department of Commerce een officiële verklaring geeft, blijft de kern van de beschuldiging onbevestigd. Bloomberg geeft aan het onderzoek voort te zetten op basis van zijn bronnen. De volgende stap die de situatie kan verduidelijken, is een reactie van ASML of een officiële mededeling vanuit Washington.

Bronnen: Bloomberg News

Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie en vormt geen financieel, beleggings- of fiscaal advies. Today in Finance is geen beleggingsonderneming en beschikt niet over een vergunning als bedoeld in de Wet op het financieel toezicht (Wft). Raadpleeg altijd een gekwalificeerd financieel adviseur voordat je financiële beslissingen neemt. Today in Finance is niet aansprakelijk voor beslissingen genomen op basis van deze informatie.