Anthropic betaalt xAI $1,25 miljard per maand: hoe overcapaciteit een businessmodel wordt

Ergens in de balanslogica van een naderende beursgang ligt het antwoord op een ogenschijnlijk vreemde vraag: waarom koopt een AI-bedrijf voor miljarden aan rekenkracht bij zijn directe concurrent? Dat Anthropic en xAI die keuze samen gemaakt hebben, onthult meer over de structurele grenzen van AI-infrastructuur dan over de bedrijfsstrategie van beide partijen afzonderlijk.

Uit de S-1 beursintroductiedocumentatie die SpaceX op 20 mei 2026 indiende bij de SEC, blijkt dat Anthropic maandelijks $1,25 miljard betaalt aan SpaceX/xAI voor rekenkracht. Het contract loopt tot mei 2029 en vertegenwoordigt een totale waarde van ruim $40 miljard. Een woordvoerder van Anthropic bevestigde het maandbedrag aan Business Insider. SpaceX heeft niet gereageerd op verzoeken om commentaar.

Wat er precies is afgesproken

Anthropic koopt via dit contract 300 megawatt aan compute, de volledige output van het Colossus 1-datacenter in Memphis, Tennessee. xAI beschikt daarnaast over het Colossus 2-datacenter in Mississippi; samen overstijgen beide locaties een capaciteit van meer dan 1 gigawatt. Volgens Tom Brown, compute chief bij Anthropic, zet het bedrijf de ingekochte rekenkracht primair in voor inference: het uitvoeren van AI-modellen die vragen van gebruikers beantwoorden, niet voor training van nieuwe modellen.

Voor mei en juni 2026 geldt een korting, omdat xAI nog in de ramp-up fase van zijn infrastructuur zit. Het exacte kortingsbedrag is niet bekendgemaakt. Beide partijen kunnen het contract opzeggen met een opzegtermijn van 90 dagen.

De financiële omvang is significant. Voor Anthropic alleen al betekent dit contract een jaarlijkse computekost van $15 miljard, tegenover een geprojecteerde kwartaalomzet van meer dan $10 miljard in Q2 2026. Infrastructuurkosten die de omzet per kwartaal op jaarbasis overtreffen, dat is hoe kapitaalintensief het AI-landschap op dit moment is.

Overcapaciteit als verdienmodel

De logica achter het contract is voor xAI even eenvoudig als ongemakkelijk: het bedrijf heeft meer rekenkracht dan het zelf gebruikt. Zoals TechCrunch rapporteert op basis van de S-1 filing, daalden de gebruikersaantallen van Grok, xAIs eigen chatbot, significant in de afgelopen maanden. Minder gebruikers betekent minder inference-vraag, en minder inference-vraag betekent dat de servers staan te draaien zonder dat daar omzet tegenover staat.

SpaceX omschrijft de constructie in de S-1 als een "dual monetization strategy": de infrastructuur werkt tegelijk als ruggengraat voor de eigen AI-ambities en als cloudplatform voor externe partijen. In de eigen woorden van het bedrijf: "This structure allows us to monetize unused compute capacity in our infrastructure, while still permitting reallocation of the capacity for our own internal initiatives if needed in the future."

Dit is het neocloud-model. Traditioneel kiezen technologiebedrijven positie: je bouwt datacenters voor eigen gebruik, of je wordt cloudleverancier voor derden. xAI doet beide tegelijk, gedwongen door een combinatie van ambitieuze infrastructuurinvesteringen en een tegenvallende vraag naar het eigen product. De S-1 kondigt bovendien aan dat vergelijkbare contracten worden verwacht: "We expect to enter into additional similar services contracts."

De paradox van concurrenten als partners

Dat Anthropic specifiek bij xAI aanklopt, is analytisch het meest interessante onderdeel van dit contract. Claude en Grok zijn directe concurrenten in de markt voor grote taalmodellen. Toch koopt Anthropic de compute bij xAI. Dat heeft een reden die niets met vriendschappelijke betrekkingen te maken heeft: de compute-bottleneck in AI is zo ernstig dat bedrijven nauwelijks kunnen kiezen bij wie ze capaciteit afnemen.

De vraag naar GPU-capaciteit overtreft het aanbod al jaren. Datacentercapaciteit die operationeel is en vandaag beschikbaar is, is schaars. Wat xAI aanbiedt, is precies dat: honderden megawatt die nu al draaien, niet ergens in 2027 online komen. Dat gegeven is voor Anthropic zwaarder dan het feit dat het geld bij Elon Musks AI-divisie terechtkomt.

Het 90-dagen opzegrecht dat beide partijen hebben, is in dat licht opvallend. Het geeft de deal een structurele souplesse die bij traditionele datacenter-contracten ongebruikelijk is. Zoals IBTimes analyseert, weerspiegelt dit opzegrecht de volatiliteit van compute-vraag in de AI-sector: de behoefte aan rekenkracht kan snel verschuiven, en geen van beide partijen wil voor drie jaar vastzitten aan een arrangement dat zijn economische grond verliest.

SpaceX en de rekensom richting IPO

Voor SpaceX maakt dit contract deel uit van een bredere hersteloperatie op de AI-balans. Het AI-segment van xAI leed in 2025 een verlies van meer dan $6 miljard, een verviervoudiging ten opzichte van het jaar daarvoor. De verliesoorzaken zijn directe gevolgen van de infrastructuurstrategie: hogere cloudkosten en GPU-afschrijvingen. In Q1 2026 lagen de verliezen nog hoger; het exacte getal is in de S-1 afgekapt.

Vandaag berichtte TIF eerder over de IPO-voorbereiding van SpaceX met Goldman Sachs als underwriter. Dit compute-contract is een van de revenue-pilaren waarop die beursintroductie rust. SpaceX positioneert xAI in de S-1 niet alleen als AI-bedrijf maar als infrastructuurleverancier, met een terugkerend contract van $1,25 miljard per maand als bewijs van die propositie. Het eigen narratief luidt: "We believe our dual monetization strategy provides multiple pathways to generate returns on invested capital."

Dat narratief heeft intern zijn beperkingen. De overcapaciteit die dit contract mogelijk maakt, bestaat mede doordat Grok minder gebruikt wordt dan xAI had voorzien. Een commercieel succesvollere chatbot had de capaciteit nodig voor eigen gebruik en had het contract nooit gesloten. Het neocloud-model is deels een rationalisatie van een investeringsplan dat te ambitieus bleek.

Wat het contract zegt over 2027-2029

Tegelijk impliceert een contract tot mei 2029 iets over Anthropics verwachte schaal. Een kwartaalomzet van $10 miljard in Q2 2026, met computekosten van $15 miljard per jaar, is alleen houdbaar als de omzet de komende jaren significant doorgroeit. Dat Anthropic dit contract toch sloot, suggereert dat het bedrijf rekent op die groei en de capaciteit nodig heeft om die te ondersteunen.

De vraag is hoe duurzaam het arrangement is als xAIs eigen vraag aantrekt. Grok-gebruik dat structureel herstelt, zet druk op de capaciteit die nu aan Anthropic is verkocht. Het 90-dagen opzegrecht is de contractuele uitdrukking van precies dat risico. SpaceX heeft in de S-1 bevestigd voldoende capaciteit te hebben voor zowel eigen gebruik als de externe verplichting: "We have sufficient capacity to provide compute for our own AI models, including support of our training and inference demands, and to satisfy the obligations under these agreements."

Of die claim houdbaar is als beide activiteiten groeien, is een open vraag die de komende kwartalen beantwoord wordt.

Vooruitblik

Anthropic publiceert naar verwachting in juli zijn Q2 2026 resultaten, waarbij de $10 miljard omzetprojectie getoetst wordt aan de werkelijkheid. Meer xAI-compute-contracten met externe partijen worden door SpaceX zelf aangekondigd; hoe snel en op welke schaal dat gebeurt, bepaalt mede hoe overtuigend het neocloud-narratief richting de IPO-roadshow is.

Bronnen: SpaceX S-1 filing (SEC, 20 mei 2026), Business Insider, TechCrunch, IBTimes

Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie en vormt geen financieel, beleggings- of fiscaal advies. Today in Finance is geen beleggingsonderneming en beschikt niet over een vergunning als bedoeld in de Wet op het financieel toezicht (Wft). Raadpleeg altijd een gekwalificeerd financieel adviseur voordat je financiele beslissingen neemt. Today in Finance is niet aansprakelijk voor beslissingen genomen op basis van deze informatie.