Box 3 belast papieren winst, Brussel maakt bv-beleggen goedkoper: wat botst er?

Vanaf 1 januari 2028 betaal je in box 3 mogelijk 36% belasting over koerswinst die je nog niet hebt geïncasseerd. Tegelijkertijd werkt Brussel aan een voorstel dat beleggen via een bv juist een stuk goedkoper maakt. Die twee bewegingen botsen, en voor de particuliere belegger is het de moeite waard om te begrijpen wat er precies verandert.

Wat verandert er in box 3?

Het huidige systeem van fictief rendement verdwijnt. Betaalde je de afgelopen jaren belasting over een fictief rendement dat de overheid berekende, ongeacht wat je portefeuille werkelijk deed, vanaf 2028 draait de logica om: de belastingdienst kijkt naar wat je beleggingen daadwerkelijk hebben opgeleverd.

Rente, dividend en huurinkomsten worden belast. Tot zover klinkt het redelijk. Maar dan de cruciale toevoeging: ook koerswinsten op aandelen en ETF's worden jaarlijks in de heffing betrokken, ook als je niets verkoopt. Stijgt jouw aandelenportefeuille in een jaar met 20%, dan kan de belastingdienst belasting heffen over die papieren winst, terwijl je het aandeel nog gewoon in portefeuille hebt.

Het tarief blijft 36%. Per persoon geldt een heffingsvrij resultaat van €1.800. Verliezen mag je verrekenen met toekomstige jaren, wat enige bescherming biedt in slechte beursjaren. Vastgoed krijgt een eigen behandeling: verhuur je een woning vrijwel het hele jaar, dan worden huurinkomsten belast; leegstand of eigen gebruik volgt een andere route.

De Tweede Kamer heeft het wetsvoorstel werkelijk rendement aangenomen. De Eerste Kamer moet nog akkoord geven.

Wat doet het EU-voorstel van Hoekstra?

Eurocommissaris Wopke Hoekstra werkt aan een hervorming van de Europese belastingregels als onderdeel van de kapitaalmarktunie, het project om investeren binnen de EU makkelijker te maken. Europa loopt achter op de VS en China qua durfkapitaal, en minder fiscale rompslomp moet dat verschil dichten.

Het concrete voorstel: de drempel voor dividendvrijstelling tussen bedrijven schrappen. Nu geldt een belastingvrijstelling op winstuitkeringen pas als een bedrijf minimaal 10% van de aandelen in een ander bedrijf bezit. Het voorstel wil die 10%-drempel vanaf 2028 volledig laten vallen. Een Nederlandse bv die aandelen koopt in een Frans of Italiaans bedrijf betaalt dan geen belasting meer over de inkomsten uit die belegging, ongeacht hoe klein het belang is.

Fiscaal expert Max Velthoven van EY legt de logica achter het huidige knelpunt uit: "Er zijn nu regels binnen de EU dat je in bepaalde gevallen geen dividendbelasting mag heffen. Maar die regels worden door lidstaten streng geïnterpreteerd. Dat is een probleem voor de kapitaalmarktunie. Als ik bijvoorbeeld maar moeilijk kan beleggen in Italië, belemmert dat investeringen binnen de EU."

Hoekstra presenteert zijn hervorming naar verwachting volgende week.

Waar zit de wrijving?

Hier botsen de twee werelden. De particuliere belegger die privé via box 3 belegt, ziet zijn papieren koerswinst jaarlijks belast worden tegen 36%, ook zonder één aandeel te verkopen. De bv-belegger, die vermogen onderbrengt in een besloten vennootschap, profiteert straks van een EU-regime dat uitkeringen tussen bedrijven volledig vrijstelt van dividendbelasting en winstbelasting.

Jan van de Streek, hoogleraar fiscaal recht aan de Universiteit Leiden, noemt het voorstel van Hoekstra "echt heel radicaal." Fiscale experts waarschuwen dat vermogenden hun beleggingen sneller in een bv zullen onderbrengen als beide maatregelen tegelijk ingaan. Voor de schatkist betekent dat structureel gemiste belastinginkomsten.

De afweging voor de particuliere belegger wordt daarmee concreter dan ooit:

• Privé beleggen via box 3: 36% belasting over werkelijk rendement, inclusief niet-gerealiseerde koerswinst, boven €1.800 heffingsvrij resultaat per persoon.
• Beleggen via een bv: straks mogelijk geen dividendbelasting of winstbelasting over inkomsten uit beleggingen in Europese bedrijven, ongeacht de omvang van het belang.

Dat klinkt als een helder voordeel voor de bv, maar er zijn ook kosten en verplichtingen verbonden aan het oprichten en aanhouden van een bv die deze afweging complexer maken. Wie serieus nadenkt over de structuur van zijn vermogen, doet er verstandig aan dit punt mee te nemen in een gesprek met een belastingadviseur.

Wat volgt?

Hoekstra presenteert zijn Europese belastinghervorming naar verwachting volgende week. Of en wanneer die ook daadwerkelijk in wetgeving wordt omgezet, hangt af van onderhandelingen tussen EU-lidstaten. Aan de Nederlandse kant wacht het box 3-wetsvoorstel werkelijk rendement nog op behandeling door de Eerste Kamer. Hoe die twee trajecten uiteindelijk op elkaar aansluiten, of juist botsen, wordt de komende maanden duidelijker.

Bronnen: Europese Commissie, Jan van de Streek (hoogleraar fiscaal recht, Universiteit Leiden), Max Velthoven (fiscaal expert, EY)

Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie en vormt geen financieel, beleggings- of fiscaal advies. Today in Finance is geen beleggingsonderneming en beschikt niet over een vergunning als bedoeld in de Wet op het financieel toezicht (Wft). Raadpleeg altijd een gekwalificeerd financieel adviseur voordat je financiële beslissingen neemt. Today in Finance is niet aansprakelijk voor beslissingen genomen op basis van deze informatie.