Het Congres neemt de chipoorlog over van Trump
Het House Foreign Affairs Committee pakt de chipoorlog op waar Trump aarzelt. Wat wetgeving robuuster maakt dan executive orders, en wat dat betekent voor ASML.
Waar de Trump-administratie de afgelopen maanden opvallend terughoudend was met nieuwe exportbeperkingen op halfgeleiders, trok het Amerikaanse Congres op 22 april 2026 zelf de touwtjes strak. Het House Foreign Affairs Committee keurde een reeks bipartisan wetten goed die de export van chipproductieapparatuur naar China verder beperken. China reageerde snel maar gemeten. Het verhaal is niet alleen wát er besloten werd, maar wie het besliste, en waarom dat verschil uitmaakt.
Van executive order naar wet: een structurele verschuiving
De eerdere rondes van Amerikaanse chipexportcontroles, in oktober 2022 en in oktober 2023, kwamen via de uitvoerende macht. President Biden gebruikte daarvoor executive orders en het Commerce Department als instrument. Executive orders zijn krachtig, maar ook omkeerbaar: een nieuwe president kan ze herzien, verzwakken of intrekken.
Wetgeving werkt anders. Als het Congres exportbeperkingen in wet vastlegt, zijn ze structureler verankerd. Intrekken vereist een meerderheid in beide kamers, presidentiële handtekening of een tweederde-meerderheid om een veto te overrulen. Dat is politiek beduidend zwaarder dan het schrappen van een executive order.
De centrale wet in dit pakket is de Multilateral Alignment of Technology Controls on Hardware Act, die exporten van chipproductieapparatuur naar China verder zou beperken. Het woord "multilateral" is veelzeggend: de wet zet in op coördinatie met bondgenoten, wat een directe implicatie heeft voor Europese en Japanse toeleveranciers.
Wat dit betekent voor ASML en de mondiale supplychain
Chipproductieapparatuur is het scharnier van de mondiale halfgeleiterindustrie. Twee bedrijven domineren dat segment: het Nederlandse ASML en het Japanse Tokyo Electron. ASML levert de lithografiemachines die nodig zijn om de meest geavanceerde chips te produceren. Zonder die apparatuur kunnen fabrieken als TSMC en Samsung hun nieuwste procestechnologieën niet bouwen.
Bestaande exportbeperkingen verbieden ASML al om haar meest geavanceerde EUV-machines naar China te exporteren. De nieuwe Congres-wetgeving zou de schroeven verder aandraaien, ook op minder geavanceerde apparatuur. Dat raakt een deel van de markt die ASML op dit moment nog wél bedient vanuit China.
Voor ASML is dit geen nieuw risico, maar een verdieping van een bestaande trend. De vraag is niet óf de exportcontroles aantrekken, maar hoe snel en via welke kanalen. Dat het Congres nu de motor is, en niet alleen het Witte Huis, vergroot de juridische onzekerheid voor bedrijven die plannen moeten maken over meerdere jaren.
China's reactie: gemeten, maar met een bekende ondertoon
Het Chinese Ministerie van Handel (MOFCOM) reageerde op 25 april 2026 met een verklaring die de Congres-wetgeving kwalificeerde als "a broadening of national security to justify trade curbs." MOFCOM stelde dat "the misuse of export controls would undermine the international economic order and harm the global chip industry."
China beloofde de impact op zijn nationale belangen te beoordelen als de wetten worden aangenomen en zegde toe "necessary steps to safeguard the lawful rights of domestic companies" te nemen. Specifieke tegenmaatregelen werden niet aangekondigd.
Die terughoudendheid is op zichzelf informatief. Beijing kiest bewust voor strategische ambiguïteit: de dreiging is er, maar de invulling blijft open. Dat past in een patroon dat we eerder zagen. Na eerdere rondes van Amerikaanse exportcontroles introduceerde China restricties op de export van gallium, germanium en bepaalde zeldzame aarden, grondstoffen die cruciaal zijn voor chipproductie en elektronica. Een herhaling van die tactiek ligt voor de hand, al is dat op dit moment speculatie.
De rol van het Congres: bipartisan en daardoor robuuster
Wat de huidige wetgeving politiek opmerkelijk maakt, is het bipartisan karakter. Exportcontroles op China-gerelateerde technologie genieten brede steun aan beide zijden van het politieke spectrum in Washington. Dat maakt de wetten minder kwetsbaar voor de grillen van presidentiële wisselingen, ook als de Trump-administratie zelf geen initiatief neemt.
De Trump-administratie heeft zich tot nu toe terughoudend opgesteld als het gaat om grote nieuwe exportbeperkingen. Dat is een opmerkelijke positie, gezien de retoriek rondom China en economische nationale veiligheid. Het Congres vult die leegte nu zelf in, en doet dat op een manier die moeilijker terug te draaien is dan een presidentsbesluit.
Wat volgt
De goedgekeurde wetten hebben het House Foreign Affairs Committee gepasseerd, maar moeten nog door het volledige Huis van Afgevaardigden en vervolgens door de Senaat. Dat proces kan weken tot maanden in beslag nemen. Pas als beide kamers instemmen en de president tekent, krijgen de beperkingen kracht van wet. De komende weken zullen uitwijzen of het draagvlak in het voltallige Huis even breed is als in het committee.
Bronnen: MOFCOM, Straits Times
Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie en vormt geen financieel, beleggings- of fiscaal advies. Today in Finance is geen beleggingsonderneming en beschikt niet over een vergunning als bedoeld in de Wet op het financieel toezicht (Wft). Raadpleeg altijd een gekwalificeerd financieel adviseur voordat je financiële beslissingen neemt. Today in Finance is niet aansprakelijk voor beslissingen genomen op basis van deze informatie.
