SoftBank boekt recordwinst van $12 miljard, maar de AI-gok op OpenAI maakt het bedrijf kwetsbaar

SoftBank rapporteert over het vierde kwartaal van boekjaar 2025 een nettowinst van 1,9 biljoen yen, omgerekend $12,05 miljard. Dat is 3,7 keer meer dan de 517 miljard yen in hetzelfde kwartaal een jaar eerder. Vijf opeenvolgende kwartalen met nettowinst: het oogt als een triomf. Maar achter de recordcijfers schuilt een structuur die kredietbeoordelaar S&P Global zo zorgelijk vindt dat het de outlook voor SoftBank in maart 2026 verlaagde van 'stable' naar 'negative'.

De reden is dezelfde als die voor de winst: OpenAI.

Bijna alle winst komt uit één positie

SoftBank's Vision Fund boekte over het volledige boekjaar eindigend maart 2026 een investeringswinst van $46 miljard. Daarvan is $45 miljard direct toe te schrijven aan de gestegen waardering van OpenAI. Dat is geen toeval of afronding: het is vrijwel de volledige jaarwinst van het vlaggenschipfonds, gegenereerd door één enkele positie in één enkel bedrijf.

Ter vergelijking: in hetzelfde kwartaal boekte het Vision Fund verliezen op Coupang, DiDi Global en Klarna. De rest van de portefeuille levert per saldo dus min, terwijl de OpenAI-positie het fonds met recordcijfers verlaat. Een evenwichtige portefeuille ziet er niet zo uit.

De context helpt om de omvang van de gok te begrijpen. SoftBank heeft tot nu toe meer dan $30 miljard in OpenAI geïnvesteerd en heeft nog eens $30 miljard toegezegd voor 2026, wat de totale committed investment op $64,4 miljard brengt. Daarvoor houdt SoftBank nu circa 13% van OpenAI. Die waardering werd vastgesteld bij de funding round van maart 2026, mede geleid door SoftBank zelf: $852 miljard, een van de hoogste private valuations ooit.

Liquide bezittingen verkopen voor een illiquide gok

De vraag is hoe SoftBank die $64,4 miljard bij elkaar brengt. Het antwoord is ontnuchterend: door te verkopen wat het heeft.

In november 2025 verkocht SoftBank zijn volledige Nvidia-stake voor $5,83 miljard. Een volledige exit uit een van de meest waardevolle chipbedrijven ter wereld, nota bene in een periode dat Nvidia profiteert van dezelfde AI-golf die OpenAI groot maakt. Tegelijk bouwde SoftBank zijn belangen in T-Mobile af. Daarnaast zijn er obligatie-uitgiftes en leningen, deels gedekt door belangen in chipontwerper Arm en SoftBank Corp, de Japanse telecombusiness.

Dit is de kern van de paradox: SoftBank ruilt liquide, verhandelbare posities in beursgenoteerde bedrijven in voor een groeiend belang in een private onderneming. OpenAI is niet beursgenoteerd. De $852 miljard waardering is boekhoudkundig, geen marktprijs. Als OpenAI's waardering stagneert, of daalt, heeft SoftBank geen makkelijke uitweg.

S&P formuleerde het in maart 2026 helder: SoftBank's "asset liquidity and quality of its portfolio, and its financial capacity are likely to deteriorate because of its additional huge investment in OpenAI." De outlookverlaging naar 'negative' is een eerste waarschuwing dat een daadwerkelijke ratingverlaging in beeld komt als de financieringsstructuur niet verbetert.

Masayoshi Son's patroon herhaalt zich

Wie de geschiedenis van SoftBank kent, herkent het patroon. Oprichter Masayoshi Son bouwde zijn eerste vermogen met een early bet op Alibaba: een investering van $20 miljoen groeide uit tot tientallen miljarden waard. Decennia lang was Alibaba de kurk waarop SoftBank dreef.

Nu is OpenAI die kurk. En net als destijds bij Alibaba is de positie privaat, illiquide en afhankelijk van voortdurende groeiverwachtingen. Het verschil is dat SoftBank deze keer aanzienlijk meer schulden aangaat en actief zijn diversificatie opoffert om de inzet te verhogen.

De Vision Fund-verliezen op Coupang, DiDi en Klarna in hetzelfde kwartaal illustreren bovendien dat SoftBank's portefeuilleconstructie buiten OpenAI onder druk staat. Die drie namen staan symbool voor de bredere Vision Fund-strategie van de vroege jaren twintig, een strategie die relatief kostbaar bleek. OpenAI was bedoeld als de revanche. Tot nu toe werkt die inzet, maar de marge voor vergissing wordt kleiner.

De concentratieval

Er zijn twee scenario's die het beeld snel kunnen doen kantelen.

Scenario één: OpenAI's groei stabiliseert. De AI-sector is competitief. Google, Meta, Anthropic en tientallen andere spelers investeren massaal. Als OpenAI's marktpositie onder druk komt of een IPO uitblijft, heeft de boekhoudkundige $852 miljard-waardering weinig praktische waarde voor SoftBank's liquiditeit.

Scenario twee: de schuldenlast wordt onhoudbaar. SoftBank heeft nog $30 miljard te investeren in OpenAI in 2026. Die financiering vereist verdere activa-verkopen of nieuwe schulden. Als de kredietmarkten minder welwillend worden, stijgen de financieringskosten precies op het moment dat SoftBank het minst flexibel is.

S&P merkt op dat SoftBank negatieve financiële effecten kan beperken door activa te verkopen. Maar welke activa blijven er over na de Nvidia-exit en de afbouw van T-Mobile? Arm is een kandidaat, maar dat is ook een van de laatste liquide ankers die SoftBank nog heeft.

Vooruitblik

De komende kwartalen draait alles om de vraag hoe SoftBank de resterende $30 miljard aan OpenAI-commitments financiert. Verdere verkopen van Arm-aandelen of SoftBank Corp-belangen zullen de portefeuille verder concentreren en mogelijk extra druk zetten op de kredietrating. Een eventuele beursgang van OpenAI zou de waardering liquideren en SoftBank een exit of gedeeltelijke exit bieden, maar een concrete timing daarvoor is nog niet bekend. De volgende kwartaalcijfers van SoftBank zullen uitwijzen of de financieringsstructuur houdbaar blijft.

Bronnen: Reuters / The Star, S&P Global Ratings, SoftBank

Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie en vormt geen financieel, beleggings- of fiscaal advies. Today in Finance is geen beleggingsonderneming en beschikt niet over een vergunning als bedoeld in de Wet op het financieel toezicht (Wft). Raadpleeg altijd een gekwalificeerd financieel adviseur voordat je financiële beslissingen neemt. Today in Finance is niet aansprakelijk voor beslissingen genomen op basis van deze informatie.