Nederland tegen de stroom in: waarom faillissementen hier dalen terwijl ze wereldwijd stijgen

Wereldwijd gaan er in 2026 meer bedrijven failliet. Volgens de nieuwste Insolvency Outlook van Atradius, gepubliceerd op 9 april 2026, stijgt het aantal faillissementen wereldwijd met 3%. In de VS loopt dat op tot 8%. En toch staat Nederland op de lijst van uitzonderingen: hier verwacht Atradius juist een daling. Hoe zit dat, en wat betekent het als handelspartners om je heen omvallen?

Waarom stijgen faillissementen wereldwijd?

De druk op bedrijven wereldwijd komt van meerdere kanten tegelijk. Theo Smid, Senior Economist bij Atradius, legt het zo uit: "Our insolvency forecast has deteriorated due to the persistence of adverse economic conditions, including Covid-related tax debts, rising input costs and ongoing trade tensions. The crisis in the Middle East, together with the associated increase in energy prices, adds to existing pressures."

Vertaald: bedrijven worstelen nog altijd met belastingschulden die zijn opgebouwd tijdens de coronapandemie, toen uitstel van betaling de standaard was. Die facturen komen nu alsnog op de mat. Tegelijkertijd stijgen de inkoopkosten, mede door de verstoringen in de gasmarkten als gevolg van het conflict in het Midden-Oosten. En dan zijn er ook nog de handelsconflicten, waarbij de VS met hoge importheffingen bedrijven aan beide kanten van de oceaan raken.

In de VS is de stijging van 8% bijzonder fors. Dat past bij eerdere berichtgeving over de gevolgen van de Trump-tarieven en de toegenomen beleidsonzekerheid voor Amerikaanse bedrijven. In Europa zijn het Zwitserland, Italië en Portugal die de grootste stijgingen verwachten.

Waarom doet Nederland het beter?

Nederland staat samen met Ierland, Denemarken en Noorwegen in de groep landen waar Atradius een daling van faillissementen verwacht. Het rapport geeft geen exact percentage voor Nederland, maar de richting is duidelijk tegengesteld aan het wereldwijde beeld.

Een volledige verklaring geeft het rapport niet, maar de context helpt bij de duiding. Nederland heeft een relatief flexibele arbeidsmarkt, een sterke exportpositie in sectoren als agri-food, technologie en logistiek, en een financieel systeem dat bedrijven in zwaar weer eerder begeleidt dan abrupt afsluit. De overheid heeft na corona ook actief gewerkt aan gestructureerde terugbetaalregelingen voor belastingschulden, wat sommige bedrijven meer ademruimte gaf dan elders.

Dat Nederland het beter doet dan het Europese gemiddelde is goed nieuws. Maar het is geen reden om achterover te leunen, want de omgeving buiten onze grenzen is risicovoller dan in jaren.

De Hormuz-factor: wanneer worden prognoses slechter?

Het Atradius-basisscenario gaat ervan uit dat de huidige sluiting van de Straat van Hormuz vanaf mei begint te normaliseren, met beperkte schade aan de infrastructuur in de Golfstaten. Dat is al een bijzondere aanname: het rapport rekent expliciet met een aanhoudende verstoring, maar zet een grens bij mei.

Smid benadrukt: "The impact on businesses will depend largely on the length of the conflict."

Als de verstoring langer aanhoudt dan mei, moeten de prognoses worden bijgesteld, en dat betekent meer faillissementen, hogere energieprijzen en meer inflatiedruk. Voor Nederland, dat sterk afhankelijk is van internationale handel en energieprijsgevoelige industrie, is dit scenario geen abstract risico. Hogere gasprijzen werken direct door in productiekosten van de maakindustrie, kassenergie in de tuinbouw en transportbrandstof voor exporteurs.

Wat betekent dit voor jou als ondernemer of werknemer?

De Nederlandse positie is relatief gunstig, maar de ketens lopen wel degelijk door risico-landen. Dat maakt de situatie concreet relevant, ook als jouw eigen bedrijf of werkgever nergens last van lijkt te hebben.

Als je exporteert naar de VS of Italië: Het faillissementsrisico bij afnemers stijgt. Een klant die vorig jaar nog prima betaalde, kan dit jaar moeite hebben met liquiditeit. Overweeg je betalingstermijnen en debiteurenrisico te heroverwegen, en informeer je over de opties voor kredietverzekering (Atradius en vergelijkbare partijen bieden dit aan). Raadpleeg een financieel adviseur of je huidige dekking voldoende is.

Als je werkt bij een bedrijf met internationale toeleveringsketens: Stijgende faillissementen bij leveranciers in Italië of Zwitserland kunnen plotselinge leveringsproblemen veroorzaken. Dat raakt productieplanningen, voorraadniveaus en uiteindelijk ook werkgelegenheid. Let op signalen van verstoringen in de keten bij jouw werkgever.

Als je zzp'er bent met buitenlandse opdrachtgevers: Een faillissement bij een buitenlandse opdrachtgever is complex: juridisch verhaal halen kost meer moeite dan bij een Nederlandse partij. Zorg voor duidelijke contracten, spreid je afhankelijkheid en houd je debiteurenadministratie scherp bij.

Als je in de energiegevoelige industrie werkt: Volg de Hormuz-ontwikkelingen. Als de sluiting langer duurt dan het basisscenario van Atradius (normalisatie vanaf mei), nemen de kosten in energiegevoelige sectoren verder toe. Dat vergroot de druk op marges en vergroot het risico op reorganisaties.

Hoe ziet 2027 eruit?

Er is ook goed nieuws voor de langere termijn. Atradius verwacht dat het aantal wereldwijde faillissementen in 2027 met 6% daalt, doordat inflatie afneemt, energiemarkten normaliseren en centrale banken de rente verder kunnen verlagen. De pijn van 2026 is dus naar verwachting tijdelijk, maar de mate van schade hangt sterk af van hoe lang het conflict in het Midden-Oosten aanhoudt en hoe snel de handelsconflicten worden opgelost.

Wat volgt?

Atradius publiceert haar Insolvency Outlook periodiek bij. De volgende update zal afhangen van hoe de situatie rond de Straat van Hormuz en de Amerikaanse handelstarieven zich in het tweede kwartaal van 2026 ontwikkelt. Als de verstoring voortduurt na mei, verwacht dan een neerwaartse bijstelling van de prognoses.

Bronnen: Atradius Insolvency Outlook 2026 (via PRNewswire)

Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie en vormt geen financieel, beleggings- of fiscaal advies. Today in Finance is geen beleggingsonderneming en beschikt niet over een vergunning als bedoeld in de Wet op het financieel toezicht (Wft). Raadpleeg altijd een gekwalificeerd financieel adviseur voordat je financiele beslissingen neemt. Today in Finance is niet aansprakelijk voor beslissingen genomen op basis van deze informatie.