Amerikaanse inflatie stijgt naar 3,8%: staat Fed-voorzitter Warsh voor een renteverhoging?

De Amerikaanse inflatie accelereerde in april 2026 naar 3,8% op jaarbasis, het hoogste niveau sinds mei 2023. Dat is boven de consensusverwachting van 3,7% en een significante sprong ten opzichte van de 3,3% die in maart gemeten werd. De oorzaak is niet moeilijk te vinden: de oorlog met Iran heeft de energiemarkten ontwricht op een schaal die de bredere prijsontwikkeling nu meetbaar meesleept. Nieuw aangesteld Fed-voorzitter Kevin Warsh erft een situatie die vrijwel niemand voorzag toen de Fed vorig jaar begon met verlagen.

Energie trekt de hele CPI omhoog

Benzineprijzen stegen in april 28,4% op jaarbasis, een forse versnelling ten opzichte van de 18,9% in maart. Stookolie steeg met 54,3%. De totale energieprijzen lagen 17,9% hoger dan een jaar eerder, de steilste stijging sinds september 2022. WTI-ruwe olie noteert rond 97 dollar per vat, een stijging van 68% ten opzichte van begin 2026.

Die energieschok werkt door in vrijwel alles wat per schip, vliegtuig of vrachtwagen verplaatst wordt. Voedingsprijzen lieten weliswaar enige ontspanning zien, van 2,7% in maart naar 2,3% in april, maar dat is een relatief bescheiden tegenkracht. Shelter, de huisvestingscomponent die doorgaans traag beweegt, versnelde juist: van 3,0% naar 3,3%.

Het gevolg is dat ook de kerninflatie, die energie en voedsel uitsluit, omhoogkwam. Core CPI steeg naar 2,8% op jaarbasis, van 2,6% in maart en boven de verwachting van 2,7%. Op maandbasis bedroeg de stijging 0,4%, tegenover 0,2% in zowel februari als maart. Dat is het signaal dat analisten zorgen baart: de energieschok begint door te sijpelen naar de bredere prijsontwikkeling.

De maandelijkse headline CPI steeg met 0,6%, iets minder dan de 0,9% van maart, destijds de grootste maandstijging sinds juni 2022. Een kleine verzachting, maar die valt in het niet bij de versnelling die het jaarcijfer laat zien.

Warsh neemt de leiding in een onaangename situatie

Kevin Warsh werd vorige week beëdigd als voorzitter van de Federal Reserve. Hij bekleedde eerder de functie van Fed Governor tussen 2006 en 2011, een periode die de financiële crisis van 2008 omvatte, en werkte daarna op Wall Street. Zijn aantreden valt samen met een inflatieomgeving die lijnrecht ingaat tegen de koers die zijn voorganger had ingezet.

Ter herinnering: de Fed verhoogde de beleidsrente tussen maart 2022 en augustus 2023 van 0,1% naar 5,3% om de inflatiepiek van 8%, een veertigjaars maximum, te bestrijden. Nadat de inflatie zich in 2024 stabiliseerde rond 2,9%, begon de Fed in september 2024 met verlagen. Sindsdien volgden zes renteverlagingen.

Die cyclus staat nu onder druk. Het Fed-target is 2%. Met een headline CPI van 3,8% en een core van 2,8% zitten beide maatstaven daar fors boven. De vraag die Warsh moet beantwoorden is of dit een tijdelijk energiegedreven fenomeen is dat de Fed kan doorzien, of een structurele versnelling die beleidsactie vereist. De data, en vooral de accelererende core, maakt het eerste antwoord steeds moeilijker verdedigbaar.

Zes verlagingen, en nu mogelijk één verhoging

De zes verlagingen die de Fed doorvoerde zijn nu het referentiepunt voor wat er mogelijk teruggedraaid wordt. Voor de S&P 500 is dat een onwelkome dynamiek. Renteverhogingen drukken aandelenwaarderingen via hogere discontovoeten en duurdere bedrijfsfinanciering. De correlatie tussen het begin van een verhogingscyclus en correcties op aandelenmarkten is historisch sterk gedocumenteerd.

De situatie is politiek eveneens geladen. Donald Trump won de verkiezingen van 2024 mede op de belofte de kosten voor Amerikanen drastisch te verlagen. De inflatie bedraagt nu 3,8% en versnelt. Op een vraag van journalisten dinsdag bij het Witte Huis of de financiële situatie van Amerikanen hem motiveert om een overeenkomst met Iran te sluiten, antwoordde Trump: "Not even a little bit. I don't think about Americans' financial situation. I don't think about anybody." Het is een uitspraak die de politieke context rond dit inflatiecijfer scherp illustreert, zonder dat er beleidssignaal in zit.

De Fed is formeel onafhankelijk van de uitvoerende macht. Warsh zal zijn beslissingen baseren op economische data, niet op politieke overwegingen. Maar hij opereert wel in een omgeving waarin zowel de markt als het Witte Huis nauwlettend toekijkt op elk signaal dat hij geeft.

Energieschok als structureel probleem

Het is verleidelijk de inflatiestijging volledig toe te schrijven aan de oorlog met Iran en te concluderen dat zodra de energieprijzen normaliseren, de inflatie vanzelf terugzakt. Die redenering is niet per se onjuist, maar verdient nuancering.

Ten eerste is er geen zicht op een snelle normalisering van de geopolitieke situatie die de olieprijs drijft. Ten tweede laat de core-acceleratie zien dat secundaire effecten al zichtbaar zijn: hogere transportkosten vertalen zich in hogere prijzen voor een breed scala aan goederen en diensten. Ten derde heeft de huisvestingscomponent, een van de stijgste onderdelen van de CPI, net versneld. Shelter reageert met vertraging op de werkelijke huurmarkt, wat betekent dat verdere opwaartse druk vanuit die component aannemelijk is.

De Trading Economics projectie voor het tweede kwartaal staat op 3,9%. Op langere termijn wordt een terugkeer naar 3,0% in 2027 en 2,5% in 2028 voorzien, maar dat traject is sterk afhankelijk van hoe de energiesituatie zich ontwikkelt.

Vooruitblik

De eerstvolgende FOMC-vergadering staat medio juni op de agenda, vlak voor de publicatie van het mei-CPI-cijfer. Warsh zal die vergadering ingaan met een headline CPI van 3,8%, een accelererende core en een energiemarkt die structureel verstoord is door het conflict in het Midden-Oosten. De Federal Reserve heeft haar beleidsframework consistent gebaseerd op data. Als de mei-CPI de projectie van 3,9% benadert, wordt de vraag of dit het moment is waarop zes verlagingen hun correctie krijgen, onvermijdelijk concreet.

Bronnen: U.S. Bureau of Labor Statistics, Trading Economics, Federal Reserve

Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie en vormt geen financieel, beleggings- of fiscaal advies. Today in Finance is geen beleggingsonderneming en beschikt niet over een vergunning als bedoeld in de Wet op het financieel toezicht (Wft). Raadpleeg altijd een gekwalificeerd financieel adviseur voordat je financiële beslissingen neemt. Today in Finance is niet aansprakelijk voor beslissingen genomen op basis van deze informatie.