Lagarde erkent verslechterende economie maar houdt renteverhoging buiten beeld
Lagarde erkent dat de eurozone richting het adverse ECB-scenario schuift, maar ontkent een tightening bias. De markt prijst toch verhogingen in.
Christine Lagarde erkende vrijdag op de vergadering van het International Monetary and Financial Committee (IMFC) van het IMF in Washington dat de eurozone-economie zich bevindt "between the baseline and the adverse" scenario's. De inflatierisico's zijn opwaarts bijgesteld, de onzekerheid is uitzonderlijk groot, maar de ECB leunt nog altijd niet richting renteverhogingen. Dat is de spanning die dit moment zo markant maakt.
Het belang hiervan reikt verder dan monetair-beleidsretoriek. Vorige week verlaagde het IMF de groeiraming voor de eurozone naar 1,1% voor 2026. Lagarde voegde daar vrijdag de inflatiekant aan toe: niet alleen trager groei, maar ook opwaarts inflatierisico. De combinatie van beide vormt de klassieke ingrediënten voor stagflatie, de situatie waarbij de ECB geen goed antwoord heeft zonder ergens anders schade aan te richten.
Wat Lagarde zei in Washington
Lagarde sprak vrijdag op het IMFC, het beleidsbepalende orgaan van het IMF. Haar boodschap was ongebruikelijk direct over de mate van onzekerheid. "The uncertainty surrounding the outlook for euro area inflation has increased significantly following the outbreak of the war in the Middle East," zei ze, blijkens verslaglegging van haar toespraak.
De oorzaak van die onzekerheid is de oorlog in het Midden-Oosten en de afsluiting van de Straat van Hormuz, nu ruim zes-en-een-halve week geblokkeerd. Lagarde wees expliciet op de tijdshorizon als bepalende factor: "Risks to the outlook are tilted to the upside, especially in the near term while the medium-term implications will depend on the intensity and duration of the war."
Gevraagd of de ECB richting een tightening bias neigt, was haar antwoord kenmerkend omzichtig. "We have a compass which indicates price stability predicated on financial stability." Geen tightening bias, aldus Lagarde, zo bevestigde ze in een interview. Maar ook geen geruststelling dat het bestaande beleid voldoende is.
Drie scenario's, één economie die tussen twee valt
De ECB werkt met drie stafscenario's voor 2026, waarvan de details nu breder circuleren:
| Scenario | Inflatie 2026 | Situatie |
|---|---|---|
| Baseline | 2,6% | Overeenkomend met huidige ECB-prognose en IMF-raming |
| Adverse | 3,5% tot 4,4% (piek 4,2%) | Verdere energieverstoringen door conflict |
| Severe | 6%+ | Scherpe prijsstijging, korte recessie |
Lagarde stelde vrijdag expliciet dat de economie zich bevindt tussen het baseline- en het adverse scenario. Dat is significant: het baseline-scenario is per definitie niet langer het meest waarschijnlijke vertrekpunt. Meerdere ECB-officials achten het baseline-scenario minder waarschijnlijk naarmate het conflict voortduurt, blijkt uit bredere rapportage over de scenariodiscussie. De eurozone-headline-inflatie is al ruim boven de 2%-doelstelling gestegen.
De kloof tussen Lagarde en de markt
Hier zit de kern van het verhaal. Lagarde ontkent een tightening bias, maar de markt denkt daar anders over. Beleggers prijzen momenteel meer dan twee kwartaalpuntsverhogingen in voor 2026, en leunen richting een verhoging al op de volgende vergadering van 29 en 30 april.
Die discrepantie is niet onverklaarbaar. Markten reageren op wat de data nu zeggen: inflatie boven doelstelling, ECB zelf erkent opwaartse risico's, het scenario-middengebied schuift op richting adverse. De ECB reageert op wat de data straks zeggen: de duur en intensiteit van het conflict zijn onbekend, energieverstoringen kunnen omslaan, en renteverhogingen in een omgeving van zwakke groei versterken het recessierisico.
Wat moet er veranderen voordat de ECB wél gaat verhogen? Op basis van Lagarde's uitspraken zijn er drie voorwaarden te onderscheiden. Ten eerste moet de inflatie structureel boven het baseline-scenario uitkomen, niet tijdelijk. De ECB maakt onderscheid tussen energiegedreven piekeffecten en brede prijsdruk die de kerninflatie aandrijft. Ten tweede moet de financiële stabiliteit als conditie vervuld zijn: Lagarde's kompas verwijst nadrukkelijk naar "price stability predicated on financial stability", wat suggereert dat financieel-marktrisico's de beleidsruimte begrenzen. Ten derde, en dit is het meest onzekere element, moet de beleidsrente omhoog gaan voordat de conjunctuurverzwakking zo diep wordt dat een verhoging de recessie actief verdiept.
Stagflatie als achtergrond
De uitspraken van vrijdag completeren een beeld dat vorige week al begon te vormen. Het IMF verlaagde op 14 april de groeiprognose voor de eurozone naar 1,1%, als direct gevolg van geopolitieke verstoringen en handelsonzekerheid. Lagarde's waarschuwingen over opwaartse inflatierisico's voegen de tweede dimensie toe.
Stagflatie, de combinatie van zwakke groei en persistente inflatie, is geen basisscenario voor de ECB. Maar het is geen theoretische randverschijning meer. Het adverse scenario impliceert een inflatiepiek van 4,2% bij gelijktijdig zwakke groei. Het severe scenario voegt een recessie toe. De ECB staat in dat geval voor een klassiek beleidstekort: verhogen om inflatie te temmen verdiept de recessie, verlagen om groei te ondersteunen voedt de inflatie.
Lagarde's omzichtigheid in Washington is in dat licht rationeel. Wie midden in een beleidsval zit, kondigt geen richting aan voordat die richting onomkeerbaar is.
Vooruitblik
De volgende ECB-beleidsvergadering vindt plaats op 29 en 30 april 2026. De markt prijst een verhoging al in voor die datum. Lagarde's uitspraken van vrijdag maken duidelijk dat de ECB die verwachting niet bevestigt, maar ook niet actief tegenspreekt. De komende weken zijn de inflatiecijfers over april en de ontwikkelingen rond de Straat van Hormuz de bepalende variabelen.
Bronnen: ECB, IMF, Reuters, Bloomberg, Financial Post, Global Banking & Finance
Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie en vormt geen financieel, beleggings- of fiscaal advies. Today in Finance is geen beleggingsonderneming en beschikt niet over een vergunning als bedoeld in de Wet op het financieel toezicht (Wft). Raadpleeg altijd een gekwalificeerd financieel adviseur voordat je financiele beslissingen neemt. Today in Finance is niet aansprakelijk voor beslissingen genomen op basis van deze informatie.
