OpenAI koerst op beursgang van $850 miljard, maar de fundamentals vertellen een ander verhaal

De spanning is bijna tastbaar: OpenAI is $850 miljard waard, heeft nog nooit winst gemaakt, en plant een beursgang voor eind dit jaar. Tegelijkertijd snijdt het bedrijf in de eigen ambities, stoot het onderdelen af en verlaagt het de geplande infrastructuuruitgaven met meer dan de helft. Dat is geen teken van kracht. Het is een bedrijf dat zijn businessmodel nog moet bewijzen, en weet dat de tijd dringt.

De kloof tussen waardering en werkelijkheid

$850 miljard. Dat is wat beleggers en investeerders OpenAI momenteel toedichten. Het maakt het bedrijf groter dan vrijwel elk Europees beursgenoteerd bedrijf. Maar achter dat getal schuilt een fundamentele onzekerheid: OpenAI is, bij de huidige verhouding tussen inkomsten en kosten, niet winstgevend. Het bedrijf verbrandt op zijn huidige koers een half biljoen dollar voor het einde van het decennium.

De vraag die iedere serieuze analist zou moeten stellen, is niet of OpenAI indrukwekkende technologie bouwt. Die vraag is al beantwoord. De vraag is of die technologie ooit een bedrijf oplevert dat zijn eigen kosten rechtvaardigt.

Ter vergelijking: Uber verbrandde in de jaren voor zijn winstgevendheid circa $30 miljard. Dat werd destijds beschouwd als een van de meest kostbare groeipaden in de techgeschiedenis. OpenAI's geplande infrastructuuruitgaven tot 2030 bedragen, na een forse verlaging, nog altijd $600 miljard. Dat is een factor 20 groter dan Uber's gehele verliestraject.

Heroriëntatie richting IPO

OpenAI heeft de afgelopen maand meerdere signalen gegeven dat het de bakens verzet. Het bedrijf heeft in korte tijd drie bedrijfsonderdelen afgestoten. Een vierde onderdeel bleek tegenvallende resultaten te leveren. De details over welke activiteiten precies zijn afgestoten, zijn niet volledig openbaar. Maar de richting is helder: OpenAI heeft, in de woorden die de strategische uitdaging het best omschrijven, zijn net te wijd uitgeworpen.

Dat zelfbesef is op zichzelf betekenisvol. Startups die aansturen op een beursgang, staan onder druk om aantrekkelijk te zijn voor een breed publiek van institutionele beleggers. Complexe, niet-rendabele zijactiviteiten zijn daarvoor een obstakel. Het afstoten ervan is rationeel vooruitlopen op de IPO-voorbereiding.

De verlaging van de geplande infrastructuuruitgaven van $1,4 biljoen naar $600 miljard, een daling van ruim 57%, past in hetzelfde plaatje. Minder kapitaalsbeslag betekent minder druk op de cashflow, een betere presentatie aan aandeelhouders, en meer geloofwaardigheid voor het argument dat winstgevendheid binnen bereik is. Of die rekensom klopt, valt op dit moment niet te verifiëren.

De Microsoft-ontvlechting vergroot de druk

Er speelt nog een tweede verhaallijn. Zoals eerder in deze reeks werd geanalyseerd, bouwt Microsoft inmiddels een eigen AI-infrastructuur naast en niet langer uitsluitend samen met OpenAI. De twee bedrijven die jarenlang als symbiotisch werden beschouwd, groeien strategisch uit elkaar.

Dat heeft directe gevolgen voor OpenAI's positie. Zolang Microsoft als anker fungeerde, kon OpenAI bouwen op een robuuste kapitaalbasis en gedeelde cloudinfrastructuur. Nu die ontvlechting gaande is, moet het bedrijf aantonen dat het op eigen benen kan staan. Niet alleen technologisch, maar ook financieel en operationeel.

Een beursgang maakt die eis nog concreter. Publieke aandeelhouders verwachten transparantie over kosten, inkomstengroei en het tijdpad naar winstgevendheid. Die informatie heeft OpenAI tot nu toe niet publiekelijk hoeven verstrekken. Dat verandert fundamenteel zodra het bedrijf de stap naar de beurs zet.

Wat de AI-sector erbij te winnen en te verliezen heeft

OpenAI is niet het enige bedrijf waarvan de waardering ver voor de fundamentals uitloopt. De bredere AI-sector wordt al geruime tijd geconfronteerd met de vraag of de kapitaalinjecties en hype-waarderingen uiteindelijk gedragen worden door echte economische waardecreatie.

De beursgang van OpenAI zal in dat opzicht een ijkpunt worden. Als het bedrijf, met zijn enorme merkwaarde en technologische voorsprong, niet in staat is een overtuigend pad naar winstgevendheid te presenteren aan de markt, heeft dat implicaties voor de bredere sector. Investeerders zullen dan herberekenen wat AI-bedrijven zonder duidelijke winstmodellen werkelijk waard zijn.

Als het OpenAI wél lukt, bewijst het dat schaalgrootte en dominantie in foundation models kunnen worden omgezet in duurzame economische waarde. Maar dat bewijs moet nog worden geleverd.

Vooruitblik

OpenAI heeft aangekondigd richting eind 2026 naar de beurs te willen. In de maanden die volgen, zal het bedrijf zijn S-1 filing bij de Amerikaanse beurstoezichthouder SEC moeten indienen. Die prospectus zal voor het eerst gedetailleerde financiële informatie openbaar maken over omzet, kosten en verliesstructuur. Dat moment wordt de eerste echte toets van de $850 miljard-waardering aan de werkelijkheid.

Bronnen: OpenAI, Uber Investor Relations

Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie en vormt geen financieel, beleggings- of fiscaal advies. Today in Finance is geen beleggingsonderneming en beschikt niet over een vergunning als bedoeld in de Wet op het financieel toezicht (Wft). Raadpleeg altijd een gekwalificeerd financieel adviseur voordat je financiële beslissingen neemt. Today in Finance is niet aansprakelijk voor beslissingen genomen op basis van deze informatie.