Iran stelt Irak vrij van Hormuz-blokkade: potentieel 3 miljoen vaten per dag weer beschikbaar
Iran maakt voor het eerst een formeel gat in zijn eigen Hormuz-blokkade: Iraakse schepen mogen door. Maar durven rederijen het risico te nemen?
Iran heeft zaterdag aangekondigd dat Iraakse schepen vrijgesteld zijn van de vaarbeperkingen in de Straat van Hormuz, meldt Fortune. Het is de eerste formele uitzondering die Iran zelf bekendmaakt op de blokkade die eind februari 2026 van kracht werd. Potentieel komen hiermee tot 3 miljoen vaten Iraakse olie per dag weer beschikbaar voor de wereldmarkt.
Het gat in de blokkade
Ebrahim Zolfaghari, woordvoerder van de Iraanse strijdkrachten, bevestigde de vrijstelling via staatsmedia IRNA: "Brotherly Iraq is exempt from any restrictions we have imposed on the Strait of Hormuz." Hij voegde toe dat de beperkingen uitsluitend gelden voor "vijandige landen."
De Straat van Hormuz is sinds het uitbreken van het conflict in het Midden-Oosten vrijwel volledig geblokkeerd. Vóór de blokkade passeerde hier 20% tot 30% van de mondiale olie- en LNG-aanvoer. Het aantal doorvaarten ligt nu nog altijd op een fractie van het niveau van vóór de oorlog.
Irak behoort tot de grootste olieproducenten ter wereld. De 3 miljoen vaten per dag die de vrijstelling potentieel ontsluit, zijn een substantieel volume voor een mondiale markt die al maanden onder druk staat door het wegvallen van Hormuz-doorvoer.
Het voorbehoud: durven rederijen de straat in?
Het praktische effect van de aankondiging is onzeker. Een Iraakse functionaris waarschuwt dat het nut van de vrijstelling volledig afhangt van de bereidheid van rederijen om de straat daadwerkelijk in te varen, ondanks de aanhoudende militaire spanning in de regio.
Daar komt bij dat cruciale details onduidelijk blijven. Het is nog niet duidelijk of de vrijstelling geldt voor alle Iraakse olie, of uitsluitend voor schepen onder Iraakse vlag. Ook is onbekend hoe Iran de uitzondering in de praktijk handhaaft, en wie bepaalt welk land als "vijandig" wordt aangemerkt.
Blokkade wordt langzaam poreuzer
De Iraakse vrijstelling is de eerste formele uitzondering, maar de Straat van Hormuz is de afgelopen weken al iets actiever geworden. Een handvol Aziatische landen heeft vrije doorvaart onderhandeld met Iran. Deze week passeerde een Frans containerschip de straat, het eerste West-Europese schip sinds het begin van de blokkade. Een Japanse LNG-tanker voer eveneens door.
De trend is duidelijk: de blokkade wordt poreuzer, maar het herstel verloopt traag en selectief. Westerse rederijen en hun verzekeraars blijven terughoudend zolang de militaire situatie onopgelost is. De werkelijke olieaanvoer via Hormuz blijft daarmee ver onder het niveau van vóór het conflict.
Wat volgt
De komende dagen wordt duidelijk of Iraakse tankers en de rederijen die voor Irak varen daadwerkelijk gebruik maken van de vrijstelling. De mate waarin dat gebeurt, bepaalt of de aankondiging van vandaag iets meer is dan een diplomatisch signaal.
Bronnen: Fortune, IRNA
Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie en vormt geen financieel, beleggings- of fiscaal advies. Today in Finance is geen beleggingsonderneming en beschikt niet over een vergunning als bedoeld in de Wet op het financieel toezicht (Wft). Raadpleeg altijd een gekwalificeerd financieel adviseur voordat je financiele beslissingen neemt. Today in Finance is niet aansprakelijk voor beslissingen genomen op basis van deze informatie.
