IEA trekt aan de noodrem: dit zijn de zes tips die jouw energierekening kunnen verlagen

Het Internationaal Energieagentschap (IEA) publiceerde vandaag een lijst met concrete aanbevelingen voor burgers, overheden en bedrijven. De aanleiding is ernstig: een dreigende internationale energiecrisis door de oorlog in het Midden-Oosten. De organisatie die na de oliecrisis van 1973 werd opgericht om precies dit soort situaties het hoofd te bieden, trekt nu aan de noodrem. Wat raden ze aan, helpt het echt, en wat kun jij vandaag al doen?

Waarom doet het IEA dit nu?

Om de urgentie te begrijpen: de TTF-gasprijs staat vandaag op €70 per MWh, na Iraanse aanvallen op Qatar en een gedeeltelijke blokkade van de Straat van Hormuz. Eerder deze week berichtten we al over Brent-olie boven de $110 per vat. Italië en Griekenland kondigden vandaag al noodmaatregelen af; Nederland wacht vooralsnog af.

Het IEA, opgericht in 1974 als directe reactie op de oliecrisis van 1973-74, heeft 32 lidstaten, waaronder Nederland. De organisatie heeft een unieke positie: ze ziet als geen ander hoe energiemarkten onder druk staan en wanneer ingrijpen nodig is.

Lucia van Geuns, energie-expert bij het HCSS (Den Haag Centrum voor Strategische Studies), is duidelijk: "Het is een organisatie die goed kan inschatten wat er in deze situatie nodig is. Het lijkt mij heel verstandig om de adviezen serieus te nemen."

De zes aanbevelingen van het IEA

Het IEA richt zich niet alleen op overheden en industrie, maar geeft ook burgers concrete handvatten. Dit zijn de zes adviezen, vertaald naar wat ze voor jou betekenen.

1. Werk thuis waar mogelijk

Thuiswerken bespaart brandstofkosten, en dat is de kern van dit advies. Rij je met een benzineauto dagelijks 40 kilometer naar kantoor en terug? Dan snoei je bij twee thuiswerkdagen per week direct in je brandstofkosten. Bij huidige pompprijzen, die meebewegen met de Brent-koers, telt dat snel op. Bespreek met je werkgever of thuiswerken (meer) mogelijk is.

2. Langzamer rijden op de snelweg

Het IEA adviseert overheden de snelheidslimieten op snelwegen met minimaal 10 km/u te verlagen. De gedachte daarachter geldt ook als je zelf achter het stuur zit: een auto rijdt bij 100 km/u aanzienlijk zuiniger dan bij 130 km/u. Je hoeft de overheid niet af te wachten om dit zelf al toe te passen.

3. Pak vaker het openbaar vervoer

Een trein of bus is per reizigerskilometer een stuk minder energie-intensief dan een auto met één inzittende. Het OV-advies van het IEA is gericht aan overheden (goedkopere of gratis tickets), maar voor jou betekent het: bereken eens of de trein een realistisch alternatief is voor jouw woon-werktraject. Bij huidige brandstofprijzen valt de vergelijking vaker positief uit voor het OV dan je misschien gewend bent.

4. Deel de auto

Carpoolen met een collega die jouw kant op woont, halveert simpelweg de brandstofkosten per persoon. Het IEA noemt autodelen expliciet als een van de zes adviezen. Platforms om dit te organiseren zijn er genoeg; het vraagt vooral een gesprek met je buren of collega's.

5. Vermijd vliegreizen waar alternatieven bestaan

Dit advies is het meest contextueel: als er een redelijk treintraject bestaat, geeft het IEA aan dat vliegen beter vermeden kan worden. Voor de meeste Nederlanders speelt dit bij vakantieplanningen en zakelijke reizen. De Eurostar naar Londen of Parijs: bij hoge kerosinekosten worden de prijsverschillen met de trein kleiner.

6. Kook elektrisch in plaats van op gas

Overschakelen op een elektrische kookplaat (inductie) is het meest concrete advies voor thuis. Gas is op dit moment het duurste onderdeel van je energiemix. Kook je nog op gas? Dan is inductie niet alleen schoner, maar bij een TTF van €70/MWh ook financieel aantrekkelijker. Een inductieplaat kopen vergt een investering, maar het IEA zet dit advies niet voor niets op de lijst.

Helpen deze tips echt?

Eerlijk antwoord: individueel zijn de effecten beperkt. Maar het IEA richt deze lijst niet alleen aan jou, maar ook aan overheden en bedrijven in 32 landen tegelijk. Als snelheidslimieten worden verlaagd, meer mensen thuiswerken en miljoenen huishoudens minder gas verbruiken, dan telt dat wél op tot een merkbare daling van de vraag naar olie en gas. En minder vraag drukt prijzen.

Voor jouw portemonnee zijn de meest directe winsten te halen bij thuiswerken (minder brandstof) en minder gas verbruiken in de keuken. De overige adviezen hebben meer effect op de langere termijn of hangen af van je persoonlijke situatie.

Wat kun je vandaag al doen?

Wil je weten wat jouw specifieke situatie oplevert? Raadpleeg een energieadviseur of gebruik de rekenhulpen van organisaties zoals het Nibud.

Wat volgt?

Het IEA heeft de aanbevelingen vandaag gepubliceerd; het is nu aan de 32 lidstaten om te beslissen welke maatregelen ze omzetten in beleid. Nederland wacht vooralsnog af, terwijl Italië en Griekenland al handelen. Houd de komende dagen de reactie van Den Haag in de gaten. We houden je op de hoogte.

Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie en vormt geen financieel, beleggings- of fiscaal advies. Today in Finance is geen beleggingsonderneming en beschikt niet over een vergunning als bedoeld in de Wet op het financieel toezicht (Wft). Raadpleeg altijd een gekwalificeerd financieel adviseur voordat je financiele beslissingen neemt. Today in Finance is niet aansprakelijk voor beslissingen genomen op basis van deze informatie.