Bitcoin-hashrate daalt voor het eerst in zes jaar: miners verlaten de mijn

De Bitcoin-miningindustrie bereikt in 2026 een structureel kantelpunt. Voor het eerst sinds 2020 daalt de hashrate in het eerste kwartaal, en de oorzaak is niet een technisch incident of regulatoire schok. Miners stoppen simpelweg met produceren omdat de wiskunde niet meer klopt.

De rekening die niet meer opgaat

De productiekosten per geproduceerde bitcoin liggen momenteel rond $90.000. De spotprijs noteert circa $67.000. Dat betekent dat elke nieuw gemijnte bitcoin een verlies van circa $23.000 oplevert voor de producent. In welke andere industrie zou je vijf kwartaal doorproduceren met zulke marges?

De hashrate-data van Glassnode laat zien dat het netwerk momenteel schommelt rond 1 zettahash per seconde (ZH/s), een daling van circa 4% ten opzichte van het begin van 2026. Dat klinkt bescheiden, maar de historische context maakt het significanter. De afgelopen vijf jaar steeg de hashrate elk jaar in Q1, en eindigde elk jaar met meer dan 10% jaargroei. In 2022 verdubbelde de hashrate bijna. Elk jaar, zonder uitzondering, groeide het netwerk in het eerste kwartaal.

Tot nu.

Van mijnwerker naar datacenteroperator

De structurele oorzaak ligt niet alleen in de lage bitcoinprijs. Er is een strategische verschuiving gaande die verder gaat dan tijdelijk verlieslatende productie: grote publiek genoteerde miners stappen over naar AI- en high-performance computing (HPC)-infrastructuur.

De logica is begrijpelijk. Waar Bitcoin-mining gepaard gaat met extreme prijsvolatiliteit, hoge energiekosten en opbrengsten die afhangen van een markt die je niet controleert, biedt AI-infrastructuur langlopende contracten, voorspelbare kasstromen en een groeiende vraag die structureel van aard is. De data-centra die miners bouwen, zijn feitelijk inzetbaar voor beide doeleinden. De overstap is daarmee minder een breuk dan een herbestemming van bestaand kapitaal.

Deze transitie wordt op twee manieren gefinancierd: via schulduitgifte en via directe verkoop van bitcoin. Eerder deze maand illustreerde MARA Holdings deze dynamiek concreet: het bedrijf verkocht 15.000 BTC voor $1,1 miljard om schuld af te bouwen en de balans te herstructureren. Dat is geen geïsoleerd geval. Het is een symptoom van een bredere beweging waarbij miners hun bitcoinvoorraden liquideren in plaats van te herinvesteren in miningcapaciteit.

De onverwachte consequentie: meer decentralisatie

De miningindustrie wordt al jaren gedomineerd door grote, publiek genoteerde Amerikaanse bedrijven. Hun schaalvoordelen, toegang tot goedkoop kapitaal en politieke connecties gaven hen een structureel voordeel ten opzichte van kleinere spelers en internationale miners. Die concentratie is altijd een kwetsbaarheid geweest voor het netwerk, dat in theorie gebaat is bij brede, gedecentraliseerde participatie.

Als grote Amerikaanse miners nu massaal overstappen naar AI, verlaten zij de miningmarkt voor wat die is. Dat creëert ruimte voor kleinere operators, efficiëntere spelers en internationale miners, met name uit regio's met goedkopere energie. De hashrate daalt weliswaar, maar de verdeling ervan kan evenwichtiger worden. Dat is, vanuit het perspectief van netwerkresistentie, geen slechte uitkomst.

Het is een van de paradoxen van deze cyclus: de economische druk die grote miners dwingt te vertrekken, kan het netwerk robuuster maken.

Wat er moet veranderen

De hashrate zal niet groeien zolang de economische incentives ontbreken. Er zijn twee routes terug naar groei.

De meest directe is een herstel van de bitcoinprijs tot boven de productiekosten. Op het huidige niveau van circa $67.000 produceren miners met verlies. Een stijging naar en boven $90.000 zou de marges herstellen en herinvestering in miningcapaciteit weer aantrekkelijk maken. De bitcoinkoers daalde eerder deze maand al naar $66.000, wat de druk op miners verder vergroot.

De tweede route is technologische efficiëntie. Als de productiekosten per BTC dalen door efficiëntere hardware of goedkopere energiebronnen, kan de industrie ook op lagere prijsniveaus winstgevend opereren. Dat is een langzamere route, maar structureel duurzamer.

Vooruitblik

De komende kwartalen wordt duidelijk hoe diep de transitie gaat. Als de bitcoinprijs laag blijft en meer miners de overstap naar AI voltooien, zal de hashrate verder dalen. De eerstvolgende Bitcoin-halving ligt al achter ons en heeft de blockreward al gehalveerd, wat de druk op miners die wél actief blijven verder vergroot. De vraag is niet meer of de miningindustrie verandert, maar hoe snel en hoe volledig.

Bronnen: Glassnode, TIF-archief (MARA Holdings, 27 maart 2026)

Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie en vormt geen financieel, beleggings- of fiscaal advies. Today in Finance is geen beleggingsonderneming en beschikt niet over een vergunning als bedoeld in de Wet op het financieel toezicht (Wft). Raadpleeg altijd een gekwalificeerd financieel adviseur voordat je financiële beslissingen neemt. Today in Finance is niet aansprakelijk voor beslissingen genomen op basis van deze informatie.

Cryptovaluta zijn niet gereguleerd en zeer volatiel. Je kunt je volledige inleg verliezen.